न्यायालयाः केन्द्रीय-सूचना-आयोगः
एम्. पि. उच्चन्यायालयः आर्. टि. ऐ. आवेदनकर्तुं प्रति-अनुरोधात् पूर्वं अभिलेखानां निरीक्षणं कर्तुं अनुमतिं दत्तवान्।
अस्मिन् डैजेस्टे 2026 तमवर्षस्य नवेम्बर्-मासात् सूचनाधिकारस्य एकः उल्लेखनीयः निर्णयः अस्ति।
विशिष्टप्रतिलिपिं प्रार्थनात् पूर्वं अभिलेखानां निरीक्षणस्य आवेदनकर्तुः अधिकारस्य विषये प्रक्रियात्मकप्रश्नं अस्मिन् अन्तर्भवति।
कः चिन्तितः अस्ति? अयं निर्णयः मध्यप्रदेशस्य उच्चन्यायालयस्य, आर. टी. ऐ. आवेदनकर्तुः च विषये अस्ति, यः दस्तावेजानां प्राप्तौ 14 वर्षाणाम् विलम्बम् अवहत्।
किं शासितम् आसीत्?
- प्रतिलिपयः अन्वेष्टुं पूर्वं अभिलेखानां निरीक्षणम्।
- विशिष्ट-दस्तावेजों की पहचान
- प्रकटीकरणस्य महती विलम्बः
अपि च दस्तावेजे।
- मध्यप्रदेशस्य उच्चन्यायालयेन आर. टि. ऐ. आवेदनकर्तुः विशिष्टानां अभिलेखानां परिचयेभ्यः पूर्वं प्रासङ्गिकानां अभिलेखानां निरीक्षणं कर्तुं अनुमतिं दत्तम्, यस्य प्रतिलिपयः सः अन्विष्यति।
- न्यायालयः निर्णयस्य सन्दर्भे 14 वर्षाणाम् महती विलम्बम् अवदत्।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
सूचनाधिकारः-सी. आई. सी. तथा न्यायालयस्य निर्णयः
आर. टी. ऐ. निर्णयः · सन्दर्भः आर. टी. ऐ.-2026-11 · 1 नवम्बर 2026
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।