न्यायालयाः सर्वोच्चन्यायालयः
जलजीवन् मिशन् टेण्डर् प्रकरणस्य अभियुक्तद्वयं सर्वोच्चन्यायालयेन मुक्तं कृतम्।
एतत् प्रकरणं,'जलजीवन् मिशन्'इत्यस्य अन्तर्गतं सार्वजनिक-टेण्डर्-मध्ये भ्रष्टाचारस्य, कपटस्य च आरोपेण युक्ते आपराधिक-प्रकरणे प्रतिभूति-याचयन्, महेशचन्द्र-जोशी तथा मुकेश-पाठक इति द्वौ अपीलीययोः विषये अस्ति।
मूलप्रश्नं भवति यत्, अन्वेषणस्य चरणस्य, अन्येषु परिस्थितिषु च दृष्ट्या, तेषां पूर्व-विचारणस्य अविरत-निरोधः न्याय्यः अस्ति वा इति।
कः चिन्तितः अस्ति? याचकाः-महेशचन्द्रजोशी तथा मुकेश पाठक; प्रत्यर्थीः राजस्थानराज्यम्; न्यायपीठः न्यायमूर्तिः दीपङ्करदत्तः तथा शील नागु।
न्यायालयः किं निर्णयम् अकरोत्?
- अपील् इत्येतान् अनुमोदयत् तथा च उच्चन्यायालयस्य जामिनं निराकृतस्य आदेशं निराकृतवान्।
- एफ्. ऐ. आर्. नं. <ऐ. डि. 1> इत्यस्य विषये उभयोः अपीलीयानां जामिन्-विषये विमोचनं कर्तुं निर्देशः दत्तः।
- पारपत्रस्य समर्पणं, विचाराधीनस्य अन्वेषणस्य सहकार्यं, साक्षिणः/साक्ष्याधारैः सह हस्तक्षेपं न भवेत्, विचारणन्यायालयस्य समक्षं नियमितरूपेण उपस्थितः भवेत् इत्यादीनि शर्ताः आरोपितानि।
- अपीलीयानां विषये अन्वेषणं पूर्णम् अस्ति, आरोपपत्राणि च दाखिलानि सन्ति इति अवदत्।
- स्पष्टीकृतं यत् आदेशः प्रतिभूति-आवेदनं यावत् एव सीमितः अस्ति, तथा च प्रकरणस्य योग्यतां विषये मतम् न व्यक्तयति इति।
अपि च दस्तावेजे।
- संविधानस्य अनुच्छेदः 21 उद्धृत्य न्यायालयः अवधानं दत्तवान् यत् दीर्घकालं यावत् पूर्व-विचारण-निरोधः विना-विचारणं दण्डरूपेण परिवर्तयितुं न शक्नोति इति।
- न्यायालयः अवदत् यत् द्वौ अपि अपीलीयौ पूर्वमेव समान-तथ्यात्मक-आधार-युक्तयोः सम्बद्ध-कार्यवाहिषु जामिनं दत्तवन्तः इति।
- न्यायालयः अवदत् यत् विशाल-अभिलेखस्य (20,000 पृष्ठानि), अभियुक्तानां/साक्षिनां च सङ्ख्यायाः कारणात् विचारणस्य महत्त्वपूर्णः समयः भवितुम् अर्हति इति।
- आदेशः'अप्रस्तुतः'इति अङ्कितः अस्ति।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतस्य सर्वोच्चन्यायालयः-आदेशाः तथा निर्णयः
न्यायालयस्य आदेशः · सन्दर्भः एस्. एल्. पि. (सि. आर्. एल्.) न. 2026 इत्यस्य 15822 · 22 अक्टोबर् 2026
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।