न्यायालयाः सर्वोच्चन्यायालयः
सर्वोच्चन्यायालयेन ऐ. सि. यु.-मूलसौकर्याणां कृते समयसीमा निर्धारिता, शिथिलतायाः विरुद्धम् चेतितम्।
अयं विषयः भारते संस्थायाः कृते 2026 दिशानिर्देशानां कार्यान्वयनं तथा गहन-चिकित्सा-सेवायाः (ऐ. सि. यु.) वितरणं च सम्बद्धः अस्ति।
न्यायालयेन एका समित्या समर्पिते अनुपालन-समयसीमायाः प्रस्तावस्य समीक्षा कृता, तथा च भारत-सङ्घाय, राज्य-केन्द्रशासित-प्रदेश-इत्येतान् निर्देशान् प्रददात् येन मूलसौकर्याणि, कर्मचारी-मानकाः च पूर्यन्ते इति सुनिश्चितं कर्तुं।
कः चिन्तितः अस्ति? याचिकाकर्ता-असित् बरन् मण्डल् तथा अनर्; प्रत्यर्थिनः-डा. रीता सिन्हा तथा अन्यः-न्यायपीठः-माननीयः न्यायमूर्तिः अहसानुद्दीन् अमानुल्ला तथा माननीयः न्यायमूर्तिः आर्. महादेवन्।
न्यायालयः किं निर्णयम् अकरोत्?
- न्यायालयः ऐ. सी. यू.-इन्फ्रास्ट्रक्चर्-अनुपालनाय समित्याः प्रस्तावित-कालपरिमाणेन सह सहमतः अभवत्, 12 मासस्य कस्यापि अवधेः स्थाने 9 मासस्य अवधेः प्रतिस्थापनं कृतवान्।
- भारत-सङ्घस्य, राज्यानां, केन्द्र-शासित-प्रदेशाणां च कृते, निर्धारित-समयसीमायाः अन्तः प्रथम-स्तरस्य ऐ. सि. यु.-मार्गदर्शिकानां पालनं सुनिश्चितं कर्तुं आदेशः जारीः कृतः।
- उत्कृष्टता-संस्थाः वा विशेष-चिकित्सालयाः वा इति घोषयन्तः चिकित्सालयाः प्रथम-स्तरस्य अनुपालनेन सह तृतीय-स्तरस्य ऐ. सि. यु. आवश्यकतासु सह अग्रे गन्तुं निर्देशिताः।
- भारतस्य केन्द्रशासितप्रदेशाः, राज्यानि, केन्द्रशासितप्रदेशाः च 05.11.2026 द्वारा न्यायालये स्थिति-प्रतिवेदनं समर्पयितुं आदेशिताः आसन्।
- केन्द्र-राज्य-केन्द्रशासित-प्रदेश-सर्वकारीय-हितधारकेभ्यः च ऐ. सी. यू.-कर्मचारी-नियुक्तिः तत्क्षणमेव आरभ्य षण्मासेषु पूर्णं कर्तुम् आदेशः दत्तः।
- इदं प्रकरणं अपरस्य विचारणार्थं 16.11.2026 अपराह्न् 2.30 वादने सूचीबद्धम् आसीत्।
अपि च दस्तावेजे।
- न्यायालयः अवदत् यत् पर्वतीयानां वा दूरस्थानां वा क्षेत्राणां कृते, राज्यानि स्वस्थिति-प्रतिवेदनानां कालपरिमितिं परिवर्तयितुं अनुरोधं कर्तुं शक्नुवन्ति, बशर्ते ते यथार्थवादी सन्ति, विवरणैः समर्थिताः च सन्ति।
- न्यायालयः अवदत् यत् सः अपरिमितं समयं वा विस्तारं वा युक्तियुक्तेन आवश्यकात् अधिकं न प्रदास्यति इति।
- न्यायालयः चेतयत् यत् दिशानिर्देशानां, समय-सीमायाः च पालनस्य कस्यापि शिथिलतायाः अथवा व्यतिक्रमस्य परिणामेन न्यायालयः व्यतिक्रमीपक्षाणां विरुद्धं कठोरं दृष्टिं स्वीकर्तुं शक्नोति इति।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतस्य सर्वोच्चन्यायालयः-आदेशाः तथा निर्णयः
न्यायालयस्य आदेशः 25 सेप्टेम्बर् 2026
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।