न्यायालयाः सर्वोच्चन्यायालयः
सर्वोच्चन्यायालयेन विद्युत्-देयस्य प्रापणस्य निषेधः, यत् देयरूपेण न दर्शितम् अस्ति।
एतत् प्रकरणं वितरण-अनुज्ञापत्रधारिणां (दक्षिणञ्चल्-विद्युत्-विट्रान्स्-निगम्-लिमिटेड्) उपभोक्तृणां च मध्ये अतिरिक्तभारस्य कृते न्यूनतम-उपभोग-प्रत्याभूति-शुल्कस्य (एम्. सि. जि. सि.) आग्रहस्य विषये विवादस्य विषये वर्तते, यत् प्रस्तावितः आसीत्, परन्तु न।
एतत् प्रकरणं वितरण-अनुज्ञापत्रधारिणां (दक्षिणञ्चल्-विद्युत्-विट्रान्स्-निगम्-लिमिटेड्) उपभोक्तृणां च मध्ये अतिरिक्तभारस्य कृते न्यूनतम-उपभोग-प्रत्याभूति-शुल्कस्य (एम्. सि. जि. सि.) आग्रहस्य विषये विवादस्य विषये वर्तते, यत् प्रस्तावितम् आसीत्, परन्तु स्वीकृतं वा आपूर्तिं वा न दत्तम् आसीत्। मुख्यः विषयः अस्ति यत् घटनानां वर्षाणाम् अनन्तरं उद्भूतः एषा याचना विद्युत्-अधिनियमः, 2003 इत्यस्य परिमिति-व्यवस्थासु मान्यः अस्ति वा इति।
कः चिन्तितः अस्ति? अपीलकर्ताः दक्षिणञ्चल्-विद्युत्-विट्रान्स्-निगम्-लिमिटेड् (वितरण-अनुज्ञापत्र-ग्रहीता); प्रत्यर्थीः विदुत्-लोकपालः, उत्तरप्रदेशः, उपभोक्तृ (प्रत्यर्थी-सङ्ख्या 3); न्यायपीठः न्यायमूर्तिः एस्. वी. एन्. भट्टी तथा एन्. वी. अञ्जारिया।
न्यायालयः किं निर्णयम् अकरोत्?
- सर्वोच्चन्यायालयेन अपीलीयद्वारा दाखिलं सिविल्-अपील् निराकृतम्।
- विद्युत-अधिनियमः, 2003 इत्यस्य धारा 56 (2) इत्यस्य अन्तर्गतं, 13.02.2007 दिनाङ्कस्य याचना परिमिति-अवध्या प्रतिबन्धिता अस्ति इति न्यायालयः अवदत्।
- न्यायालयः अस्य सिद्धान्तस्य उपरि आश्रितः आसीत् यत् द्विवर्षीय-परिमिति-अवधिः आपूर्ति-विच्छेदनं कर्तुम् अधिकारम् प्रतिबन्धयति, यावत् धनराशिः निरन्तरं देयपत्रेषु देयरूपेण पुनःप्राप्तियोग्यः इति न दर्शिता आसीत्।
- न्यायालयः अवदत् यत् अपीलीयः 2007 विनियमस्य विनियमस्य 8 इत्यस्य आव्हानस्य विषये गम्भीरतया न सम्मतं कृतवान्, तथा च तस्मिन् विशिष्टा विषये उच्चन्यायालयस्य दृष्टिकोणस्य पुनः परीक्षणं न कृतवान् इति।
- प्रलंबिताः आवेदनपत्राणि, यदि सन्ति, तदनुसारं निष्पादनार्थं निर्देशिताः आसन्।
अपि च दस्तावेजे।
- अयं निर्णयः'अप्रमाणितः'इति अङ्कितः अस्ति।
- न्यायालयः'सहायक-अभियन्त्रकः (डी1), अज्मेर्-विद्युत्-विट्रान्स्-निगम्-लिमिटेड् तथा अन्योर्-वि. रहमतुल्ला-खान्'इत्येतान् उदाहरणरूपेण उद्धृतवान्, येन परिमितेः विषये तस्य मतस्य समर्थनं कृतम्।
- उच्चन्यायालयः पूर्वमेव ज्ञातवान् यत् उपभोक्तुः अतिरिक्तभारस्य कृते सम्मतं न दत्तवान्, तथा च तत्सम्बद्धकाले तस्य कृते किमपि बिल् न जारीकृतम् इति, अर्थात् तत् निरन्तरं बकायाः इति न मन्यते इति।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतस्य सर्वोच्चन्यायालयः-आदेशाः तथा निर्णयः
न्यायालयस्य आदेशः रेफ. उच्चन्यायालयस्य समक्षं रिट्-याचिका, यया लोकपालस्य आदेशः समर्थितः आसीत्, येन 12 सेप्टेम्बर् 2026 दिनाङ्कः प्रावर्तत।
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।