न्यायालयाः सर्वोच्चन्यायालयः
सर्वोच्चन्यायालयेन इन्दोर्-भूमि-स्वामित्व-विवादस्य अपीलं कर्तुं अनुमतिः प्राप्ता।
एतत् प्रकरणं इन्दोर्-नगरस्य कृषिभूम्याः स्वामित्वस्य विषये विवादम् उद्दिश्य वर्तते, यत्र अपीलकर्तारः (रामप्रसादस्य उत्तराधिकारिणः) सह-स्वामित्वं विभाजनं च अङ्गीकर्तुम् अर्हन्ति स्म, प्रत्यर्थिनः तर्कयन्ति यत् रामप्रसादः स्वइच्छया स्वहितम् त्यागम् अकरोत् इति।
एतत् प्रकरणं इन्दोर्-नगरस्य कृषिभूम्याः स्वामित्वस्य विषये विवादस्य विषये अस्ति, यत्र अपीलकर्तारः (रामप्रसादस्य उत्तराधिकारिणः) सह-स्वामित्वं विभाजनं च अङ्गीकृतवन्तः, उत्तरदातारः तर्कं कुर्वन्ति यत् रामप्रसादः 1990 तमे वर्षे स्व-हितं स्व-इच्छया परित्यक्तवान्, तथा च प्रकरणं परिमित्या प्रतिबन्धितम् आसीत् इति।
कः चिन्तितः अस्ति? अपीलकर्तारः जम्नाबाई तथा अन्ये (रामप्रसादस्य उत्तराधिकारिणः); प्रत्यर्थिनः वासुदेवः तथा अन्ये; न्यायपीठः न्यायमूर्तिः अगस्टीन् जार्ज् मासिह्।
न्यायालयः किं निर्णयम् अकरोत्?
- न्यायालयः अपीलं कर्तुं अनुमतिं दत्तवान्।
- न्यायालयः अवदत् यत् 15.12.2025 दिनाङ्कस्य पूर्व आदेशः पक्षकारान् दावायाः सम्पत्त्याः स्वरूपस्य, अधिकारस्य, स्वामित्वस्य च विषये यथास्थितिम् अवलम्बयितुं निर्दिशत् इति।
- न्यायालयः 04.08.2026 इत्यत्र अभिलिखत् यत् पक्षकाराः विषयस्य सौहार्द्येन समाधाने असमर्थः इति।
- न्यायालयः अपीलस्य योग्यतायाः आधारेण न्यायनिर्णयं कर्तुम् अगच्छत्।
- न्यायालयेन विचारार्थं चत्वारः विशिष्टाः प्रश्नाः अभिनिर्दिष्टाः, यथा उच्चन्यायालयः सिविल-प्रक्रिया-संहितायाः धारा-100 इत्यस्य अन्तर्गतं तथ्यस्य समवर्ती-निष्कर्षान् विक्षुब्धं कर्तुं न्याययुक्तः आसीत् वा, 1990 तमे वर्षे उत्परिवर्तनेन रामप्रसादस्य उपाधिः समाप्ता अभवत् वा इति।
अपि च दस्तावेजे।
- अयं निर्णयः'अप्रमाणितः'इति अङ्कितः अस्ति।
- न्यायालयः सौहार्द्यपूर्णं समाधानम् साधयितुं प्रायतत, यत् न सफलम् अभवत्।
- विवादे सर्वे नं. 307 अन्तर्भवति, यत् इन्दोर्-नगरस्य कनाडिया-ग्रामे प्रायः 12.41 एकर्-परिमितम् अस्ति।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतस्य सर्वोच्चन्यायालयः-आदेशाः तथा निर्णयः
न्यायालयस्य आदेशः 22 अगस्त 2026
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।