केरलराज्यस्य नव अमृत्-नगराणि 135 एल. पी. सी. डी. जलस्य लक्ष्यम् अपेक्ष्यन्त।

जल-आपूर्तिः, मलनिर्गमन-व्यवस्था, नगरीयसौकर्याणि च सुधारयितुं उद्दिष्टानां परियोजनानां योजना, वित्तीयप्रबन्धनम्, निष्पादनं, निरीक्षणं च अस्य मूल्यांकनं कृतम्।

कः चिन्तितः अस्ति? केरल-सर्वकारः, आवास-नगर-व्यवहार-मन्त्रालयः (एम्. ओ. एच्. यू. ए.), केरल-जल-प्राधिकरणं (के. डब्ल्यू. ए.), नव मिशन-नगराणि (तिरुवनंतपुरं, कोल्लम्, कोच्चि, त्रिशूर्, कोझिकोड्, कन्नूर्-निगमः; अलप्पुझा, गुरुवायूर्, पालक्काड्-नगरपालिकाः) च।

लेखापरीक्षकः किं प्राप्तवान्?

• अपर्याप्त-विस्तृत-परियोजना-प्रतिवेदनानां (डी. पी. आर्.), स्थल-अन्वेषणस्य अभावस्य च कारणात् ₹1 कोटि-व्यययुक्ताः 27 प्रकल्पाः परित्यक्ताः।
• कोल्लम्-नगरे 100 एम्. एल्. डी. जलसंस्करण-संयंत्रस्य कृते ₹1 कोटिः व्ययितम्, यत् कच्चा-जल-पंपिङ्ग्-मुख्य-यन्त्राणां अपूर्णतायाः कारणात् निष्क्रियम् अस्ति।
• कोच्चि, त्रिशूर्, पालक्काड् इत्येतेषु चतुर्णां उपरि-तल-सेवा-जलाशयानां कृते ₹ 31.51 कोटिरूप्यकाणि व्ययिताः, ये मूलसौकर्यस्य अभावस्य कारणात् निष्क्रियानि आसन्।
• कोल्लम्-नगरे सीवेज-शोधन-मूलसौकर्याणां कृते ₹ 16.84 कोटिः व्ययितः यत् सीवेज-सङ्ग्रह-जालस्य स्थापनस्य विफलतायाः कारणात् निष्क्रियः अस्ति।
• ₹ 45.43 कोटिरूप्यकाणां उपयोगेन कोच्चि-निगमः निर्धिष्ट-योजना विना, जलप्रलयस्य मूलकारणानां निवारणार्थं न तु नियमित-रक्षणार्थं, वृष्टिप्रवाह-जल-निष्कासनार्थं प्रयुज्यते।
• ₹ 27.92 लक्षम् त्रिस्सूर्-नगरस्य सङ्गीत-जलधारायाः कृते व्ययत, यत् अकार्यकरम् अभवत्।
• केरल-तटीय-क्षेत्र-व्यवस्थापन-प्राधिकरणस्य अनुमतेः अभावात् परित्यक्तस्य कोच्चि-नगरस्य उद्याने ₹ 28.22 लक्षम् व्ययितम्।
• राज्यद्वारा केन्द्रीयधनस्य विमोचनस्य विलम्बः 43 दिनाङ्कात् 15 मासपर्यन्तं (माध्यं 5.9 मासपर्यन्तं) भवति।
• राज्यस्तरीय-तकनीकी-समितिः (एस्. एल्. टी. सी.) 29 मासपर्यन्तं (सेप्टेम्बर् 2018 तः जनवरी 2021 पर्यन्तं) सभां न आहूयत्, 38 परियोजनायाः मूल्यांकनं अनिवार्यम् आसीत्।
• 47 प्रतिशतं परीक्षण-परीक्षित-पादचारि-मार्गाः बाधानां निराकरणं विना निर्मीयन्ते स्म; 53 प्रतिशतं दृश्य-विकलांगानां कृते स्पर्श-मार्गस्य अभावः आसीत्।

अपि च दस्तावेजे।

• नव मिशन्-नगरेषु कानि अपि गृहेषु प्रतिव्यक्तिः 135 लीटर् (एल. पी. सी. डी.) पेयजलं प्रददात् इति लक्ष्यं न प्राप्तम्।
• गृहस्य जलापूर्तिः गुरुवायूर्-नगरपालिकायां <ऐ. डि. 2> तः कोच्चि-निगमे <ऐ. डि. 1>% यावत् न्यूनः आसीत्।
• तिरुवनंतपुरं, कोच्चि, कन्नूर् इत्येतानि विहाय मिशन्-नगराणि कानि अपि मलनिर्गमन-सङ्ग्रह-उपचार-व्यवस्थां स्थापयितुं न अशक्नोत्।
• कोच्चि-कन्नूर्-नगरनिगमयोः क्रमशः 3 प्रतिशतं 1 प्रतिशतं च सीवेज-आच्छादनम् अत्यल्पम् आसीत्।
• परियोजनायाः आरम्भे 34 प्रतिशतं मलनिर्गमनम् संस्करितं सत्सु अपि तिरुवनंतपुरं-निगमः स्वस्य मलनिर्गमन-जालस्य विस्तारं कर्तुं असफलः अभवत्।