लेखापरीक्षाः नियंत्रक एवं महालेखा परीक्षक
जम्मू-कश्मीर्-राज्ये राजकोषीय-न्यूनता 77.29% वर्धित्वा ₹8, 608.08 कोटिः अभवत्।
एतत् लेखापरीक्षा वित्तवर्षस्य 2023-24 कृते केन्द्रशासितप्रदेशस्य जम्मू-काश्मीरस्य सर्वकारस्य वित्तस्य, बजटीय-व्यवस्थापनस्य, लेखानां गुणवत्तायाः च परीक्षणं करोति।
कः चिन्तितः अस्ति? केन्द्रशासितप्रदेशस्य जम्मू-कश्मीरस्य शासनम्
लेखापरीक्षकः किं प्राप्तवान्?
- राजकोषीय-न्यूनता 77.29 प्रतिशतं वर्धित्वा ₹8, 2023-24 मध्ये 608.08 कोटिः अभवत्, यत् 2022-23 मध्ये ₹4, 855.37 कोटिः आसीत्।
- राजस्व-अधिशेषः 2022-23 मध्ये ₹5, 976.61 कोटिः तः 2023-24 मध्ये ₹3, 486.22 कोटिः यावत् न्यूनीकृतः।
- वर्तमानस्य ऋणस्य 86.37 प्रतिशतं पूँजीनिर्माणे वा विकास-कार्येषु वा न तु मूल-ऋणस्य प्रतिदानार्थं उपयुज्यते स्म।
- पूँजीगतव्ययः कुलव्ययस्य केवलं 15.36 प्रतिशतं (₹12, 088.85 कोटिः) आसीत्।
- सी. ए. जी. इत्यनेन प्राप्तौ व्ययौ च मध्ये निरन्तरं विसङ्गतिः अभिलिखिता, यत् वर्धमानस्य वित्तीयस्य चापस्य सङ्केतं करोति।
- कतिपय-सन्दर्भेषु विधि-अधिकार-विना व्ययः कृतः आसीत्।
- अनावश्यकः अपर्याप्तः वा पूरक-अनुदानः, विविध-अनुदानेषु पर्याप्त-सञ्चयः/समर्पणानि च आसन्।
- सि. ए. जि. इत्यनेन लेखानां गुणवत्तायाः विषयेषु समस्यानां परिचयः कृतः, यत्र निक्षेपानां उपरि व्याजं दातुं दायित्वस्य निर्गमनं न भवेत्, उपयोगप्रमाणपत्राणां प्रस्तुतीकरणे विलम्बः च भवेत्।
अपि च दस्तावेजे।
- सी. ए. जी. इत्यनेन सूचितं यत् यू. टी. सर्वकारः स्वस्य वर्तमानस्य ऋणस्य <ऐ. डी. 1> प्रतिशतं विद्यमानस्य ऋणस्य मूलधनं प्रतिदातुं उपयुज्य नूतनानां विकास-परियोजनायाः कृते सीमितं धनं अवशिष्टवान् इति।
- सी. ए. जी. इत्यनेन अवलोकितं यत् राजकोषीय-न्यूनता प्रतिवर्षं <ऐ. डी. 1> प्रतिशतं वर्धित्वा ₹8, <ऐ. डी. 2> कोटिः अभवत् इति।
- सी. ए. जी.-इत्यनेन सूचितं यत् राजस्व-प्राप्तिः केवलं 1.64 प्रतिशतं यावत् वर्धिता, तथा च कुलव्ययः 6.62 प्रतिशतं यावत् वर्धितः, येन राजस्व-अधिशेषः न्यूनः अभवत् इति।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि न दृढीकृतानि। अस्माकं स्वयंचालित-परीक्षणं पत्रं मध्ये अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकं संख्या न अन्वेष्टुम् अशक्नोत्। अङ्कान् सावधानतया पश्यन्तु, मूलम् अपि पश्यन्तु।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अयं दस्तावेजः अस्माकं अभिलेखे अस्ति, परन्तु अस्माकं प्रथमपृष्ठेषु न दर्शितः-सारांशस्य संख्या अभिलेखे न प्राप्ता।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतस्य नियंत्रक-महालेखा परीक्षकः (CAG)-लेखापरीक्षा प्रतिवेदनम्
लेखापरीक्षा प्रतिवेदनम्-2025
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।