लेखापरीक्षाः नियंत्रक एवं महालेखा परीक्षक
अप्रयुक्तानां पश्चाॎवर्गीनां वसतिगृहाणां कृते ₹ 56.65 कोटिः, CAG इत्यनेन ज्ञातम्।
अस्मिन् लेखापरीक्षणे 31 मार्च् 2024 दिनाङ्के समाप्तवर्षे महाराष्ट्रसर्वकारस्य विभागानां स्वायत्त-संस्थानां च अनुपालनस्य परीक्षणं कृतम्, यत्र आदिवासी-छात्राणां, पश्चादगामी-वर्गस्य छात्राणां च कृते योजनानां कार्यान्वयनं केन्द्रीकृतम् आसीत्।
₹ 56.65 कोटिःसि. ए. जि. इत्यनेन ज्ञातम् यत्, पश्चाॎपदवर्गस्य छात्राणां कृते वसतिगृहाणां कृते विहितं ₹ <ऐ. डि. 1> कोटिः, <ऐ. डि. 2> इत्यस्मिन् न उपयुज्यते।
कः चिन्तितः अस्ति? महाराष्ट्र-सर्वकारः, विशेषतः जनजातीय-कल्याण-विभागः, सामाजिक-न्याय-विशेष-सहायता-विभागः च।
लेखापरीक्षकः किं प्राप्तवान्?
- जनजातीय-कल्याण-विभागः-16 विद्यालयान् उचित-दिशानिर्देशान् विना श्रेणी-उन्नतीकरणं दत्तम्, यस्य परिणामेन ₹9.53 कोटिः दायित्वं प्राप्तम्।
- जनजातीय-कल्याण-विभागः विद्यालय-चयनस्य, प्रवेश-प्रक्रियायाः च विलम्बस्य कारणात् अर्हतः जनजातीय-छात्राणां कृते शैक्षणिक-अभावः अभवत्।
- सामाजिक-न्याय-विभागः 2023-24 मध्ये सर्वकारीय-वसतिगृहाणां कृते आबंटितस्य ₹ 487.15 कोटिरूप्यकाणां ₹ 56.65 कोटिरूप्यकाणि व्ययं न कृतानि आसन्।
- सामाजिक-न्याय-विभागः योजनानां मध्ये समन्वयस्य अभावेन, 1302 छात्राः ₹ 57.82 लक्षेन अल्पवेतनयुक्ताः गृह-भत्तेः प्राप्तवन्तः।
- सामाजिक-न्याय-विभागः ठाणे-मण्डले ₹ 4.55 कोटिरूप्यकाणां स्वीकृतव्ययेन निर्मितं वसतिगृहं अन्तर-विभागीय-समन्वय-विफलतायाः कारणात् अनुपयोगी अभवत्।
- अनुशंसानि-सी. ए. जी.-इत्यनेन सर्वकाराय वास्तविक-प्रवेश-लक्ष्यानि निर्धारयितुं, समयोचित-विद्यालय-चयनं सुनिश्चितं कर्तुं, निधिं प्रभावीरूपेण उपयोक्तुं विभागानां मध्ये समन्वयम् सुधारयितुं च उपदेशः दत्तः।
अपि च दस्तावेजे।
- सि. ए. जि. इत्यनेन ज्ञातम् यत्, पश्चाॎपदवर्गस्य छात्राणां कृते वसतिगृहाणां कृते विहितं ₹ <ऐ. डि. 1> कोटिः, <ऐ. डि. 2> इत्यस्मिन् न उपयुज्यते।
- सि. ए. जि. इत्यनेन सूचितं यत् 117 तालुकानां 8,930 छात्राः वसतिगृहानां अभावात् आवासीय-शैक्षणिक-साहाय्यात् वंचिताः आसन् इति।
- सि. ए. जि. इत्यनेन सूचितं यत् 16 विद्यालयाः ग्रेड्-अपग्रेड्-प्राप्तवन्तः, येन जनजातीय-कल्याण-विभागाय ₹9.53 कोटिरूप्यकाणां वित्तीय-दायित्वं प्राप्तम्।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतस्य नियंत्रक-महालेखा परीक्षकः (CAG)-लेखापरीक्षा प्रतिवेदनम्
लेखापरीक्षा प्रतिवेदनम्-2024
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।