ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥି ନିଯୁକ୍ତି ଆବେଦନ ପାଇଁ ସଂସଦ 60 ଦିନିଆ ଲକ୍ଷ୍ଯ଼ ଧାର୍ଯ୍ଯ଼ କରିଛି।

ଏହା ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ପ୍ରକ୍ରିଯ଼ାକୁ ସୁବ୍ଯ଼ବସ୍ଥିତ କରିବା, ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼ର ଭୂମିକାକୁ ବ୍ଯ଼ାଖ୍ଯ଼ା କରିବା ଏବଂ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ଯ଼ତା ମାନଦଣ୍ଡ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବା ପାଇଁ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ଏବଂ ବୁଝାମଣା ଅଧିନିଯ଼ମ, 1996ରେ ସଂଶୋଧନ କରିଥାଏ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଭାରତରେ ବାଣିଜ୍ଯ଼ିକ ବିବାଦର ସମାଧାନ କିପରି ହୁଏ ତାହା ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥାଏ।

କାହାକୁ ନେଇ ଚିନ୍ତିତ ଅଛନ୍ତିଃ ଭାରତର ସଂସଦ (ପ୍ରଦାନକାରୀ), କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼, ଉଚ୍ଚ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼, ପ୍ରମୁଖ ଦେୱାନୀ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼, ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ଟ୍ରିବ୍ଯ଼ୁନାଲ, ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ରାଜିନାମାର ପକ୍ଷ ଏବଂ ସମ୍ଭାବ୍ଯ଼ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥ।

କ "ଣ କହୁଛି ଦସ୍ତାବିଜ

• ଏହି ଅଧିନିଯ଼ମ 2015 ମସିହା ଅକ୍ଟୋବର 23 ତାରିଖରେ କାର୍ଯ୍ଯ଼କାରୀ ହୋଇଥିବା ବିବେଚନା କରାଯାଏ।
• ଧାରା 2'ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼'କୁ ଘରୋଇ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ପାଇଁ ମୂଳ କ୍ଷେତ୍ରାଧିକାରର ପ୍ରମୁଖ ଦେୱାନୀ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼ ଏବଂ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀଯ଼ ବାଣିଜ୍ଯ଼ିକ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ପାଇଁ ଉଚ୍ଚ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼ ଭାବରେ ବ୍ଯ଼ାଖ୍ଯ଼ା କରିବାକୁ ସଂଶୋଧନ କରାଯାଇଛି।
• ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ରାଜିନାମା ପାଇଁ ଏକ ବୈଧ ପଦ୍ଧତି ଭାବରେ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ମାଧ୍ଯ଼ମରେ ଯୋଗାଯୋଗକୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିବାକୁ ଧାରା 7 ରେ ସଂଶୋଧନ କରାଯାଇଛି।
• ଧାରା 8ରେ ସଂଶୋଧନ କରାଯାଇଛି, ଯାହାଦ୍ୱାରା ନ୍ଯ଼ାଯ଼ିକ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ପକ୍ଷମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ପାଇଁ ପଠାଇବା ଆବଶ୍ଯ଼କ, ଯଦି ସେମାନେ ପ୍ରଥମ ଦୃଷ୍ଟିରେ କୌଣସି ବୈଧ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ରାଜିନାମା ବିଦ୍ଯ଼ମାନ ନଥିବା ଦେଖନ୍ତି, ଯଦି ବିବାଦର ବିଷଯ଼ବସ୍ତୁ ଉପରେ ପ୍ରଥମ ବିବୃତ୍ତି ପୂର୍ବରୁ ଆବେଦନ କରାଯାଏ।
• ଧାରା 9 ରେ ସଂଶୋଧନ କରାଯାଇଛି ଯାହା ଅଦାଲତଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶର 90 ଦିନ ମଧ୍ଯ଼ରେ ମଧ୍ଯ଼ବର୍ତ୍ତୀକାଳୀନ ପଦକ୍ଷେପ ପାଇଁ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା କାର୍ଯ୍ଯ଼ାନୁଷ୍ଠାନ ଆରମ୍ଭ କରିବାକୁ ଆବଶ୍ଯ଼କ କରେ, ଯଦି ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପ୍ରସାରିତ ନହୁଏ |
• ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥ ନିଯୁକ୍ତି ପାଇଁ'ମୁଖ୍ଯ଼ ବିଚାରପତି'ଙ୍କ ସନ୍ଦର୍ଭକୁ'ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼'କିମ୍ବା'ଉଚ୍ଚ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼'ସହିତ ବଦଳାଇବା ଏବଂ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼ର ପରୀକ୍ଷଣକୁ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ଚୁକ୍ତିର ଅସ୍ତିତ୍ୱରେ ସୀମିତ କରିବା ପାଇଁ ଧାରା 11 ରେ ସଂଶୋଧନ କରାଯାଇଛି।
• ନିଯୁକ୍ତି ପୂର୍ବରୁ ସ୍ୱାଧୀନତା ଏବଂ ନିରପେକ୍ଷତା ବିଷଯ଼ରେ ସମ୍ଭାବ୍ଯ଼ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥିଙ୍କଠାରୁ ଲିଖିତ ଖୁଲାସା କରିବାକୁ ଅଦାଲତଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରିବା ପାଇଁ ଧାରା 11 କୁ ଆହୁରି ସଂଶୋଧନ କରାଯାଇଛି।
• ଏକ ନୂତନ ଧାରା 11ଏ ସନ୍ନିବେଶିତ ହୋଇଛି ଯାହା କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କୁ ବିଜ୍ଞପ୍ତି ମାଧ୍ଯ଼ମରେ ଚତୁର୍ଥ ଅନୁସୂଚୀ (ଶୁଳ୍କ) ରେ ସଂଶୋଧନ କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେଇଥାଏ, ଯାହା ସଂସଦୀଯ଼ ଅସ୍ୱୀକୃତି ସାପେକ୍ଷେ |
• ଧାରା 12ରେ ସଂଶୋଧନ କରାଯାଇଛି, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସମ୍ଭାବ୍ଯ଼ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥିମାନେ 12 ମାସ ମଧ୍ଯ଼ରେ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବାର କ୍ଷମତା ସମେତ ସେମାନଙ୍କ ସ୍ୱାଧୀନତା କିମ୍ବା ନିରପେକ୍ଷତା ବିଷଯ଼ରେ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ସଙ୍ଗତ ସନ୍ଦେହ ସୃଷ୍ଟି କରିବାର ସମ୍ଭାବନା ଥିବା କୌଣସି ପରିସ୍ଥିତି ଲିଖିତ ଭାବରେ ପ୍ରକାଶ କରିବାକୁ ଆବଶ୍ଯ଼କ କରନ୍ତି।
• ଧାରା 12 ରେ ସଂଶୋଧନ କରାଯାଇଛି ଯାହା ଦ୍ୱାରା ସପ୍ତମ ଅନୁସୂଚୀରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବର୍ଗ ଅଧୀନରେ ଆସୁଥିବା ବ୍ଯ଼କ୍ତିମାନେ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥ ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ ହେବା ପାଇଁ ଅଯୋଗ୍ଯ ଅଟନ୍ତି, ଯଦି ବିବାଦ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେବା ପରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଲିଖିତ ରାଜିନାମା ଦ୍ୱାରା ଛାଡ ନହୁଏ |
• ଧାରା 14 ରେ ସଂଶୋଧନ କରାଯାଇଛି ଯେ ଜଣେ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥିଙ୍କ ଆଦେଶ ସମାପ୍ତ ହେବ ଏବଂ ଯଦି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସର୍ତ୍ତ ପୂରଣ ହୁଏ ତେବେ ସେଗୁଡିକ ପ୍ରତିସ୍ଥାପିତ ହେବ |
• ସାମଗ୍ରୀର ସଂରକ୍ଷଣ ଏବଂ ବିବାଦରେ ଥିବା ପରିମାଣକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରିବା ସମେତ ସୁରକ୍ଷାର ମଧ୍ଯ଼ବର୍ତ୍ତୀକାଳୀନ ପଦକ୍ଷେପ ପାଇଁ ପକ୍ଷମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ଟ୍ରିବ୍ଯ଼ୁନାଲରେ ଆବେଦନ କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେବା ପାଇଁ ଧାରା 17 ପ୍ରତିସ୍ଥାପିତ ହୋଇଛି |

ଦସ୍ତାବିଜରେ ମଧ୍ଯ଼

• ଏହି ଅଧିନିଯ଼ମ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କରେ ଯେ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀଯ଼ ବାଣିଜ୍ଯ଼ିକ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ପାଇଁ, ଧାରା 11 ଅନୁଯାଯ଼ୀ ମାମଲା ପାଇଁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼ ପ୍ରାସଙ୍ଗିକ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ହୋଇଥିବାବେଳେ ଅନ୍ଯ଼ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ପାଇଁ, ଉଚ୍ଚ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼ ଯାହାର ସ୍ଥାନୀଯ଼ ସୀମା ମଧ୍ଯ଼ରେ ମୁଖ୍ଯ଼ ଦେୱାନୀ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼ ଅବସ୍ଥିତ, ପ୍ରାସଙ୍ଗିକ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ |
• ଏହି ଅଧିନିଯ଼ମ ଆଦେଶ ଦେଇଛି ଯେ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥି ନିଯୁକ୍ତି ପାଇଁ ଆବେଦନଗୁଡିକ ଯେତେ ଶୀଘ୍ର ସମ୍ଭବ ସମାଧାନ କରାଯିବ, ନୋଟିସ ଜାରି ହେବାର 60 ଦିନ ମଧ୍ଯ଼ରେ ମାମଲାର ସମାଧାନ କରିବାକୁ ପ୍ରଯ଼ାସ ସହିତ।
• ଏହି ଅଧିନିଯ଼ମ ସ୍ପଷ୍ଟ କରେ ଯେ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥି ନିଯୁକ୍ତି ପାଇଁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼ କିମ୍ବା ଉଚ୍ଚ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼ ଦ୍ୱାରା ଜଣେ ବ୍ଯ଼କ୍ତି କିମ୍ବା ଅନୁଷ୍ଠାନର ପଦବୀ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ିକ କ୍ଷମତାର ଏକ ପ୍ରତିନିଧି ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ ନାହିଁ |
• ଏହି ଆଇନରେ ବ୍ଯ଼ବସ୍ଥା ରହିଛି ଯେ ଚତୁର୍ଥ ଅନୁସୂଚୀରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ହାରକୁ ବିଚାରକୁ ନେଇ ଉଚ୍ଚ ନ୍ଯ଼ାଯ଼ାଳଯ଼ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ଟ୍ରିବ୍ଯ଼ୁନାଲର ଶୁଳ୍କ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ପାଇଁ ନିଯ଼ମ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିପାରିବେ, କିନ୍ତୁ ଏହା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀଯ଼ ବାଣିଜ୍ଯ଼ିକ ମଧ୍ଯ଼ସ୍ଥତା ପାଇଁ କିମ୍ବା ଯେଉଁଠାରେ ପକ୍ଷମାନେ ସଂସ୍ଥାଗତ ନିଯ଼ମ ପାଇଁ ରାଜି ହୋଇଛନ୍ତି ତାହା ପାଇଁ ପ୍ରଯୁଜ୍ଯ଼ ନୁହେଁ।