विपण्यः। प्रतिभूति एवं विनिमय बोर्ड
एस्. ई. बी. ऐ. इत्यनेन प्रथम-विदेशीय-पूँजीविरुद्धं निट-मूल्य-उल्लंघनस्य विषये कार्यानुष्ठानस्य आदेशः दत्तः।
पञ्जीकृत-मर्चण्ट्-ब्याङ्कर्-फ़र्स्ट्-ओवर्सीस्-क्यापिटल्-लिमिटेड् (एफ्. ओ. सी. एल्.) इत्यस्य विषये सेबी-संस्थायाः अयं अन्तिमः आदेशः अस्ति, यस्मिन् नेट्वर्त्-आवश्यकतानां उल्लंघनम्, अंडर्-रैटिङ्ग्-परिमितिः, नियामके मिथ्यासूचनाः समर्पिताः च सन्ति।
कः चिन्तितः अस्ति? फ़र्स्ट् ओवर्सीस् क्यापिटल् लिमिटेड् (एफ्. ओ. सी. एल्.); श्री. सत्येन् दलाल् (अध्यक्षः तथा प्रबन्धनिर्देशकः); श्री. राजेश् मेववाला; बोइसर् रियालिटीस् प्रैवेट् लिमिटेड्; फाल्कन् रिक्रेषनल् एक्टिविटीस् प्रैवेट् लिमिटेड्; चास्म् इन्वेस्ट्मेण्ट्स् एण्ड् लीज़िङ्ग् प्रैवेट् लिमिटेड्; श्री. ऋषभ श्राफ्; सुश्री माला सोनेजी।
एस्. ई. बी. ऐ. किं ज्ञातवान् अथवा आदेशं दत्तवान्?
- सेबी इत्यनेन ज्ञातम् यत् एफ्. ओ. सी. एल्. संस्थया ₹5 कोटिरूप्यकाणां अनिवार्य-निट-सम्पत्तिः स्थापयितुं असफलः अभवत् इति।
- सेबी इत्यनेन ज्ञातम् यत् एफ़्. ओ. सी. एल्.-संस्था स्वस्य निट-मूल्यस्य 20 गुणात् अधिकाः वीमाकरण-दायित्वान् अङ्गीकृतवती इति।
- एफ़. ओ. सी. एल्. इत्यनेन स्वीकृतानि सार्वजनिकनिक्षेपाणि, अण्डर्-रैटिङ्ग्-दायित्वान् पूरयितुं, एस्. ई. बी. ऐ. इत्यनेन ज्ञातानि।
- सेबी इत्यनेन ज्ञातम् यत् एफ. ओ. सी. एल्. संस्थया नियामकं प्रति असत्य-भ्रामक-सूचनाः समर्पिताः इति।
- सेबी इत्यनेन एफ. ओ. सी. एल्. प्रतिभूतिविपण्यां अतिरिच्य अन्येषु व्यापारे लिप्तम् इति ज्ञातम्।
- अक्टोबर् 23,2024 दिनाङ्कस्य अन्तरीम-आदेशः, एफ्. ओ. सी. एल्. संस्थां नूतन-निर्गम-प्रबन्धन-आदेशान् स्वीकृत्य निषेधम् अकरोत्।
- प्रतिभूति-अपीलीय-न्यायाधिकरणं (एस्. ए. टि.) 11 डिसेम्बर् 2024 दिनाङ्के निषेधं स्थगितम्, यत् निट-मूल्यस्य आवश्यकतां पूरयितुं एफ़्. ओ. सि. एल्. द्वारा ₹3 कोटीं आनेतुं बाध्यम् आसीत्।
- एफ्. ओ. सी. एल्. संस्थया आवश्यक-पूँजी-वृद्धिः कर्तुं स्वस्य सी. एम्. डी. श्री सत्येन् दलाल् इत्यस्मै प्राधान्यता-अंशान् प्रदास्यतां कृत्वा एस्. ए. टी. इत्यस्य निर्देशस्य अनुपालनं कृतम्।
- एस्. ई. बी. ऐ. (मर्चण्ट् ब्याङ्कर्स्) रेगुलेषन्स्, 1992 इत्यस्य अन्तर्गतं आरब्धा अन्वेषणप्रक्रियाः अयं आदेशः समापयति।
अपि च दस्तावेजे।
- अयं आदेशः 3 अक्टोबर् 2025 दिनाङ्कस्य'अन्तिमः आदेशः'अस्ति, यः 2022 तथा 2024 तमे वर्षे निरीक्षणैः आरभ्य कार्यवाहिनः समापयति।
- अस्मिन् प्रकरणे निट्-वर्त् इत्यस्य गणनायाः विषये विवादः आसीत्, विशेषतः व्यक्तेः (श्री. राजेश् मेववाला) कृते ₹3 कोटि-ऋणस्य विषये, यत् सेबी इत्यनेन शङ्कास्पद-ऋणम् इति मन्यते स्म, परन्तु कम्पेनी-इत्यस्य लेखापरीक्षकैः निट्-वर्त् इत्यस्मिन् अन्तर्भवति स्म।
- फाल्कन्-रिक्रेषनल्-आक्टिविटीस्-प्रैवेट्-लिमिटेड् इत्यस्मिन् निवेशितानि निधयः निषिद्ध-रियल्-ऎस्टेट्-व्यवसाय-क्रियाकलापानां अपेक्षया'अनकोटेड्-इन्वेस्ट्मेण्ट्स्'इत्यस्य अनुमोदिताः इति कम्पनी अवदत्।
- संस्थायाः आरोपः आसीत् यत् सेबी-संस्थायाः गणनायां द्विगुणित-विकेन्द्रीकृत-वीमाकरण-दायित्वानि सन्ति इति।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतीय-प्रतिभूति-विनिमय-बोर्ड (सेबी)-प्रवर्तन-आदेशः
विनियामक-आदेशः डब्ल्यू. टी. एम्./ए. एस्./सी. एफ्. डी./सी. एफ्. डी.-एस्. ई. सी.-<ऐ. डी. 1>-26 · 23 आक्टोबर् 2025
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।