संसदः। भारतस्य संसदः
विधेयकम् रेल्-सम्पत्तेः चोरी, दुरुपयोगं दण्डनीयः अपराधः इति संयोजयति।
एतत् विधेयकं रेल्-सम्पत्तिः (गैरकानूनी-स्वामित्वम्) अधिनियमः, 1966 इत्यस्य संशोधनं करोति, येन रेल्-सम्पत्त्याः चोरीः, अप्रमाणिक-दुरुपयोगः च दण्डनीय-अपराधरूपेण स्पष्टतया अन्तर्भवति।
एतत् एतादृशेषु अपराधेषु प्रोत्साहनं वा षड्यन्त्रं वा कर्तुम् दण्डस्य परिधिम् अपि विस्तरोति, अपि च अन्वेषण-अधिकारिणः अपराधस्य विषये सूचनां प्राप्य अन्वेषणम् आरभुम् अनुमन्यते, न तु केवलं बन्धनात् अनन्तरं।
कः चिन्तितः अस्ति? ये जनाः रेल्-सम्पत्तिं चोरन्ति, दुरुपयोगं कुर्वन्ति, अवैधरूपेण वा धारयन्ति; एतेषु अपराधेषु संलग्नाः भूम्याः/भवनानां स्वामी वा अधिभोगिनः वा; एतेषां अपराधेषु संलग्नाः वा षड्यन्त्रं वा कुर्वन्तः वा जनाः।
विधेयकं किं करोति?
- भारतीय-दण्ड-संहितायाः निर्देशेन एताः नियमाः परिभाषित्वा, रेल-सम्पत्तेः'चोरी','अप्रामाणिक-दुरुपयोगं'च स्पष्टतया दण्डयितुं धारा-3 संशोधिता अस्ति।
- अधिनियमस्य अन्तर्गतं अपराधं कर्तुं यः कश्चित्'प्रेरयति अथवा षड्यन्त्रं करोति'तत् दण्डयितुं धारा 4 संशोधिता अस्ति, तदतिरिक्तं एतादृशेषु अपराधेषु सहभागिनः स्वामी वा अधिभोगिनः वा दण्डिताः भवन्ति।
- धारा 8 संशोधिता अस्ति येन रेल्-सुरक्षा-बलस्य अधिकारिणः यदा अपराधस्य विषये सूचनाः प्राप्नुयुः तदा अन्वेषणं कर्तुं अनुमन्यन्ते, न केवलं यदा व्यक्तिः गृहीतः भवति।
अपि च दस्तावेजे।
- एतत् विधेयकं 1966 तमवर्षात् विद्यमानस्य अधिनियमस्य संशोधनम् अस्ति।
- 'चोरी','अप्रामाणिक-दुरुपयोगः','प्रोत्साहनं','षड्यन्त्रं'इत्येतानि परिभाषाः भारतीय-दण्ड-संहिता, 1860 इत्यस्य विशिष्टाः अनुभागैः सह सम्बद्धाः सन्ति।
अधुना एतत् विधेयकं कुत्र अस्ति? विधिः अभवत् (अधिनियमः)
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतस्य संसदः-विधेयकाः (लोकसभा तथा राज्यसभा)
विधेयक/विधि · सन्दर्भः LXIX · 22 डिसेम्बर् 2011
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।