संसदः। भारतस्य संसदः
कृतिस्वाम्य (संशोधन) विधेयकः चलच्चित्र निर्मातृभ्यः निर्देशकेभ्यः च संयुक्त-स्वामित्वं प्रददाति।
एतत् विधेयकं डिजिटल्-माध्यमस्य परिभाषां अद्यतनीकर्तुं, चलच्चित्र निर्मातृभ्यः प्रधान-निर्देशकेभ्यः च संयुक्त-प्रतिलिप्याधिकार-स्वामित्वं दातुं, विकलांगजनानाम् लाभार्थं अनिवार्य-अनुज्ञापत्राणि प्रवर्तयितुं च प्रतिलिप्याधिकार-अधिनियमः, 1957 संशोधयति।
कः चिन्तितः अस्ति? लेखकः, कलाकारः, निर्माताः, प्रधान-निर्देशकाः, प्रतिलिप्याधिकार-संस्थाः, लाभरहित-पुस्तकालयानि, शैक्षणिक-संस्थाः, आय-कर-अधिनियमस्य तथा विकलांग-व्यक्ति-अधिनियमस्य अन्तर्गतं पञ्जीकृतानि संस्थाः च।
विधेयकं किं करोति?
- सिनेमाटोग्राफ्-चलच्चित्राणि संयुक्त-लेखकत्वस्य रचनाः इति मन्यन्ते, निर्मातृः प्रधान-निर्देशकः च संयुक्त-प्रथम-स्वामिनः इति मन्यन्ते।
- 'जनैः सह सम्प्रेषणं'इति परिभाषायाः विस्तारः भवति येन व्यक्तिगतरूपेण चितासु स्थलेषु, समयेषु च आनन्दार्थं कार्यानि उपलभ्यन्ते, चाहे कश्चित् वस्तुतः तान् पश्यति वा श्रुतं वा न भवेत्।
- विद्युन्मान-माध्यमेन सञ्चितानां चल-चित्राणां आवरणार्थं'दृश्य-अभिलेखनस्य'नूतन-परिभाषा योजिता अस्ति।
- चलच्चित्रेषु अथवा ध्वनिमुद्रणेषु साहित्यिक-सङ्गीत-रचनानां लेखकाः चलच्चित्रस्य वा ध्वनिमुद्रणस्य वा भागरूपेण अतिरिच्य अन्येषु उपयोगानां कृते रायल्टी-प्राप्तेः अधिकारम् नियोजयितुं न शक्नुवन्ति, केवलम् वैधानिक-उत्तराधिकारी वा प्रतिलिप्याधिकार-समितिः वा इति।
- माध्यमानां कृते प्रतिलिप्याधिकारस्य नियुक्तयः अथवा कार्यस्य समये न विद्यमानानि शोषण-विधानानि अन्यथा अमान्यानि भवन्ति यावत् विशेषरूपेण निर्दिष्टं न भवति।
- विकलाङ्गजनानां प्रयोजनार्थं कार्यं कुर्वतां संस्थानां कृते प्रतिलिप्याधिकारयुक्तानां रचनानां प्रकाशनार्थं अनिवार्य-अनुज्ञापत्र-व्यवस्था प्रवर्तिता अस्ति।
- छायाग्रहणचलच्चित्रे प्रधान-निर्देशकस्य प्रतिलिप्याधिकारस्य अवधिः प्रकाशनवर्षस्य अनन्तरम् पञ्चाङ्गवर्षस्य आरम्भात् सत्तरीवर्षपर्यन्तं निर्धारिता भवति।
- मूल-अधिनियमस्य धारा 25 अपसारिता अस्ति।
अपि च दस्तावेजे।
- विधेयकम् विन्यास-अधिनियमः, 1911 तः विन्यास-अधिनियमः, 2000 पर्यन्तं उल्लेखान् अद्यतनीकृतं करोति।
- एतत् ध्वनिमुद्रणानां आवरण-संस्करणानां वैधानिक-अनुज्ञापत्रं प्रवर्तयति।
- लेखकस्य अनुमत्या भारतेन बहिः प्रकाशितानां, भारते आमदानीकृतानां च कृतिनां प्रतिलिपयः उल्लङ्घन-प्रतिलिपयः इति न मन्यन्ते इति एतत् निर्दिष्टं करोति।
अधुना एतत् विधेयकं कुत्र अस्ति? विधिः अभवत् (अधिनियमः)
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतस्य संसदः-विधेयकाः (लोकसभा तथा राज्यसभा)
विधेयक/विधि · सन्दर्भः XXIV · 17 मई 2012
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।