संसदः। भारतस्य संसदः
विधेयके विदेशीय-भारतीयान् स्वक्षेत्रे पञ्जीकर्तुं अनुमतिं ददति नूतनं धारा 20-ए सम्मिलितम् अस्ति।
अयं विधेयकः लोक-प्रतिनिधित्व-अधिनियमः, 1950 इत्यस्य संशोधनं करोति येन भारतात् बहिः निवसन्तः भारतीय-नागरिकाः रोजगारार्थं, शिक्षायै वा अन्यैः कारणैः वा भारते स्वक्षेत्रस्य निर्वाचक-सूच्यां स्वनामान् पञ्जीकर्तुं शक्नुवन्ति।
तथ्यानां समुचितपरिशोधनेन एव निर्वाचक-सूच्यां संशोधनं करणीयम् इति अपि एतत् आदेशयति।
कः चिन्तितः अस्ति? भारतस्य बहिः निवसन्तः भारतीय-नागरिकाः (ये अन्यस्य देशस्य नागरिकत्वं न प्राप्तवन्तः), निर्वाचन-पञ्जीकरण-अधिकारिणः, केन्द्र-सर्वकारः च।
विधेयकं किं करोति?
- विदेशेषु अर्हान् भारतीय-नागरिकान्, यत्र तेषां भारतीय-निवासः (पारपत्रस्य अनुसारं) अस्ति, तस्य निर्वाचनक्षेत्रस्य निर्वाचक-सूच्यां पञ्जीकर्तुं अनुमतिं ददति, नूतनं धारा 20-ए योजयति।
- यदि पञ्जीकृतजनाः निर्वाचनक्षेत्रे उपस्थिताः, अन्यथा पात्राः च सन्ति तर्हि निर्वाचने मतदानं कर्तुं अनुमन्यताम्।
- धारा 22 इत्यस्य संशोधनेन निर्वाचकसूच्यां प्रविष्टिः संशोधयितुं, परिवर्तयितुं वा निष्कासयितुं वा पूर्वं'तथ्यानां समुचितपरिशोधनं'आवश्यकं भवति।
- धारा 23 इत्यस्य संशोधनेन निर्वाचक-सूच्यां नामानि समावेशयितुं वा निष्कासयितुं वा पूर्वं'तथ्यानां समुचितपरिशोधनं'आवश्यकं भवति।
- प्रमाणन-प्रक्रियायाः, पञ्जीकरण-समयसीमायाः च नियमान् विहितुं केन्द्रसर्वकारस्य अधिकाराय धारा-28 संशोधितम्।
अपि च दस्तावेजे।
- एतत् विधेयकं लोक-प्रतिनिधित्व-अधिनियमः, 1950 इत्यस्य संशोधनम् अस्ति।
- प्रमाणनपद्धतिः, पञ्जीकरणस्य समयसीमा इत्यादीनां प्रक्रियात्मकविवरणानां कृते एतत् केन्द्रसर्वकारस्य कृते नियमनिर्माण-अधिकारान् प्रत्यर्पयति।
- दि स्टेट्मेण्ट् आफ़् आब्जेक्ट्स् अण्ड् रीज़न्स् इतीदं उल्लिखति यत् एतत् 2006 तमवर्षस्य पूर्वस्य विधेयकं अनुसरति यत् नूतनं, समग्रं च विधेयकं प्रवर्तयितुं अपसारितम् आसीत्।
अधुना एतत् विधेयकं कुत्र अस्ति? उभय सदनानि उत्तीर्णानि-सम्मतं प्रतीक्षितानि।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतस्य संसदः-विधेयकाः (लोकसभा तथा राज्यसभा)
विधेयक/विधि · सन्दर्भः LVIII · 30 अगस्त 2010
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।