संसदः। भारतस्य संसदः
आधार-सङ्ख्या नागरिकतां वा अधिवास-अधिकारान् वा न प्रददाति।
एतत् विधेयकं भारतीय-राष्ट्रिय-परिचिति-प्राधिकरणस्य स्थापना करोति येन निवासिनां अन्यानां अधिसूचितानां च विशिष्ट-परिचिति-सङ्ख्याः (आधार) निर्गम्यन्ते।
अस्य उद्देश्यं बायोमेट्रिक-जनसांख्यिकीय-दत्तांशयोः माध्यमेन परिचयः सत्यापयितुं मानकीकृत-पद्धतिं प्रदातुं सर्वकारीय-लाभ-सेवां च प्राप्यताम् सुलभतरं करणीयम् अस्ति।
कः चिन्तितः अस्ति? भारतस्य सर्वे निवासिनां (जम्मू-काश्मीरं विहाय) कृते, ये आधार-सङ्ख्या प्राप्तुं अर्हन्ति, तथा च केन्द्र-सर्वकारेण अधिसूचितानां व्यक्तिनां अन्यवर्गेभ्यः च एतत् विधेयकं भवति। एतत् भारतीय-राष्ट्रिय-परिचय-प्राधिकरणस्य कृते, पञ्जीकरण-अभिकरणानां कृते, आधार-दत्तांशस्य निर्गमने, प्रमाणीकरणार्थं, निर्वहणार्थं वा सम्बद्धानां कस्यापि व्यक्तिना वा कम्पेनी-कृते अपि प्रयुज्यते, भारतात् बहिः अपराधं कुर्वन्तः अपि।
विधेयकं किं करोति?
- भारतीय-राष्ट्रिय-परिचय-प्राधिकरणस्य एकेन अध्यक्षेन, द्वौ अंशकालिकसदस्यैः च सह निगमित-संस्थायाः रूपेण स्थापना।
- जनसांख्यिकीय-बायोमेट्रिक-सूचनानां च सत्यापनेन निवासिनां कृते यादृच्छिकं, पुनर्निर्दिष्टं कानि च आधार-सङ्ख्या जारीः।
- सर्वे आधारसङ्ख्याः, तत्सम्बद्धाः दत्तांशः च सञ्चयितुं केन्द्रीय-परिचय-दत्तांश-भण्डारस्य निर्माणम्।
- जातिः, धर्मः, जातिः, जनजातिः, जातिः, भाषा, आयः अथवा स्वास्थ्यविषये सूचनाः अपेक्षणे निषेधः।
- महिलानां, बालकानां, ज्येष्ठनागरिकानां, विकलांगानां, प्रवासीश्रमिकानां च कृते आधार-सङ्ख्याः निर्गन्तुं विशेषोपायानां आदेशः।
- प्राधिकरणसम्बद्धानां विषयानां समीक्षार्थं परिचय-समीक्षा-समित्याः स्थापना।
- सूचनानां सुरक्षायाः, गोपनीयतायाः च उपबंधाः, यथा प्रकटीकरणस्य, स्वस्य अभिलेखानां प्राप्यतायाः च प्रतिबन्धाः।
- प्रतिरूपणम्, दत्तांश-भण्डारं प्रति अनधिकृतप्रवेशः, दत्तांशस्य छेड़छाड़ं, बायोमेट्रिकसूचनानां हेरफेरम् इत्यादीनां अपराधानां दण्डः।
अपि च दस्तावेजे।
- विधेयकम् स्पष्टतया कथयति यत् आधार-सङ्ख्या अथवा तस्य प्रमाणीकरणम् नागरिकतायाः वा अधिवासस्य वा अधिकारान् न प्रददाति इति।
- भारतस्य बहिः कस्यापि व्यक्तिद्वारा कृतानां अपराधानां विषये विधिः प्रयुज्यते।
- अस्मिन् विधेयके पूर्वतनात् भारतीय-विशिष्ट-परिचय-प्राधिकरणात् नूतन-प्राधिकरणं प्रति सम्पत्तेः दायित्वानां च स्थानान्तरणस्य व्यवस्था अस्ति।
- प्राधिकरणस्य सदस्याः अधिकारिणः च लोकसेवकरूपेण नियुक्ताः भवन्ति।
अधुना एतत् विधेयकं कुत्र अस्ति? अपसारितम्।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतस्य संसदः-विधेयकाः (लोकसभा तथा राज्यसभा)
विधेयक/विधि · सन्दर्भः LXXV · 3 डिसेम्बर् 2010
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।