संसदः। भारतस्य संसदः
पुदुचेरी-विधानसभायाः एक-तृतीयांश-स्थानानि महिलानां कृते नव-विधेयकस्य अन्तर्गतं आरक्षितानि सन्ति।
एतत् विधेयकं केन्द्र-शासित-प्रदेश-शासन-अधिनियमस्य 1963 संशोधनं कृत्वा पुदुचेरी-केन्द्र-शासित-प्रदेशस्य विधानसभायाः प्रायः तृतीयांशं स्थानं महिलानां कृते आरक्षितं करोति।
तस्य विशिष्टक्षेत्रस्य विधिनिर्धारणप्रक्रियासु महिलानां प्रतिनिधित्वं सहभागित्वं च वर्धयितुं अस्य उद्देश्यः अस्ति।
कः चिन्तितः अस्ति? पुदुचेरी-केन्द्रशासितप्रदेशस्य विधानसभा, विशेषतः महिला-अभ्यर्थिनां कृते स्थानानां आरक्षणस्य विषये, तेषां स्थानानां परिसीमनप्रक्रियायाः विषये च।
विधेयकं किं करोति?
- केन्द्र-शासित-प्रदेश-शासन-अधिनियमः, 1963 मध्ये नूतनानि धाराः 3ए, 3बी च सम्मिलिताः सन्ति।
- पुदुचेरी-विधानसभायां महिलानां कृते प्रायः तृतीयांशं स्थानम् आरक्षितम् अस्ति।
- अनुसूचितजातिनां कृते महिलानां कृते पूर्वमेव आरक्षितानां एक-तृतीयांशस्थानानां आरक्षणम् अस्ति।
- अधिनियमस्य आरम्भस्य अनन्तरं प्रथम-जनगणनायाः अनन्तरं परिसीमन-अभ्यासस्य अनन्तरं आरक्षणं प्रवर्तते इति निर्दिष्टं करोति।
- आरक्षणस्य प्रभावः आरम्भात् पञ्चदशवर्षाणाम् अनन्तरं समाप्तः भविष्यति, यावत् संसदेन न अनुवर्त्यते इति कथयति।
- संसदेन निर्धारिते परिसीमनप्रक्रियायाः अनन्तरं आरक्षितस्थानानां आवर्तनं कल्पयति।
- अद्यत्वे विद्यमानस्य पुदुचेरी-विधानसभायाः विघटनपर्यन्तं नूतनानि उपविधाः प्रतिनिधित्वं न प्रभावयन्ति इति स्पष्टयति।
अपि च दस्तावेजे।
- संविधानस्य (एकशत-षष्ठ-संशोधनम्) अधिनियमः, 2023 इत्यस्य अधिनियमनस्य परिणामेन एतत् विधेयकम् उपस्थापितम् अस्ति।
- 2023 तमस्य वर्षस्य डिसेम्बर्-मासस्य 8 दिनाङ्के लोकसभायां गृहकार्य-सहकार-मन्त्रिणा श्री अमित् शाह् इत्यनेन एतत् विधेयकं उपस्थापितम्।
अधुना एतत् विधेयकं कुत्र अस्ति? विधिः अभवत् (अधिनियमः)
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतस्य संसदः-विधेयकाः (लोकसभा तथा राज्यसभा)
विधेयक/विधि · सन्दर्भः 171 · 12 डिसेम्बर् 2023
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।