संसदः। भारतस्य संसदः
जी. एस्. टी. न्यायाधिकरणस्य प्रमुखस्य आयुः 70 वर्षपर्यन्तं वर्धितः।
एतत् विधेयकं केन्द्रीय-वस्तु-सेवा-कर-अधिनियमः, 2017 इत्यस्य संशोधनम् अकरोत्, येन जी. एस्. टी. अपीलीय-न्यायाधिकरणस्य सदस्यानां योग्यताः आयु-सीमाः च न्यायाधिकरण-सुधार-अधिनियमः, 2021 इत्यनेन सह संरेखितानि भवन्ति।
करदातृभ्यः द्वितीयः अपीलीय-उपायः प्रददात्, उच्चन्यायालयानां उपरि भारः न्यूनीकर्तुं च एतेषां न्यायाधिकरणानां प्रचालनस्य सुविधाः कल्पयितुं लक्ष्यम् अस्ति।
कः चिन्तितः अस्ति? विधेयकस्य प्रभावः केन्द्रीय-वस्तु-सेवा-कर-अपीलीय-न्यायाधिकरणं प्रति भवति, विशेषतः तस्य अध्यक्षस्य, न्यायिक-सदस्यानां, प्राविधिक-सदस्यानां च अर्हता-मानदण्डं प्रति भवति। जी. एस्. टी.-आदेशस्य विरुद्धं अपीलं कर्तुं अस्मिन् न्यायाधिकरणस्य उपरि अवलम्बिताः करदातारः अपि अप्रत्यक्षरूपेण प्रभाविताः भवन्ति।
विधेयकं किं करोति?
- न्यायिकसदस्यानां कृते अर्हता योजयति-विशिष्ट-न्यायाधिकरणेषु, उच्च-न्यायालयेषु, सर्वोच्च-न्यायालये वा अप्रत्यक्ष-कर-व्याज्यस्य पर्याप्त-अनुभवेन सह दशवर्षाणि यावत् अधिवक्ता भवेत्।
- यः व्यक्तिः अध्यक्षत्वेन वा न्यायाधिकरणस्य सदस्यत्वेन वा पञ्चाशत् वर्षाणि न पूरयति तस्य नियुक्तिः निषेधिता अस्ति।
- न्यायाधिकरणस्य अध्यक्षस्य वयोमर्यादा 67 वर्षेभ्यः 70 वर्षेभ्यः वर्धयति।
- न्यायिकसदस्यानां, प्राविधिकसदस्यानां च वयोमर्यादा 65 वर्षेभ्यः 67 वर्षेभ्यः वर्धयति।
अपि च दस्तावेजे।
- भारते सञ्चितनिध्याः किमपि व्ययः इति उपबन्धेषु न अन्तर्भवति इति विधेयके अवदत्।
- संशोधनेन जी. एस्. टी. अधिनियमः न्यायाधिकरण-सुधार-अधिनियमः 2021 इत्यनेन सह संरेखितः भवेत्।
अधुना एतत् विधेयकं कुत्र अस्ति? उभय सदनानि उत्तीर्णानि-सम्मतं प्रतीक्षितानि।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतस्य संसदः-विधेयकाः (लोकसभा तथा राज्यसभा)
विधेयक/विधि · सन्दर्भः 159 · 19 डिसेम्बर् 2023
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।