जगतः। विदेश मन्त्रालयः
1974 तमे वर्षे भारत-चेकोस्लोवाक्-व्यापार-सन्धिः परिवर्तनीय-रूप्यकाणां समानं आयात-निर्यात-मूल्यम् अनिवार्यं कृतवान्।
अयं भारतसर्वकारस्य चेकोस्लोवाक्-समाजवादी-गणराज्यस्य सर्वकारस्य च मध्ये व्यापार-भुगतान-करारः अस्ति, यः 1974 तमे वर्षे व्यापार-आर्थिक-सम्बन्धानां विकासार्थं सुदृढं च कर्तुं हस्ताक्षरितः आसीत्।
आयात-निर्यात-मूल्यानि समानरूपेण स्थापयितुं, परिवर्तनीय-भारतीय-रूप्यकाणां देयार्थं विशिष्ट-ब्याङ्किङ्ग्-तन्त्रस्य उपयोगं कर्तुं, संलग्न-अनुसूच्यां आधारेण वस्तूनां विनिमयं कर्तुं च पक्षाः सहमतवन्तः।
कः चिन्तितः अस्ति? अस्मिन् सन्धौ भारतसर्वकारः चेकोस्लोवाक्-समाजवादी-गणराज्यस्य सर्वकारः च अन्तर्भवति। एतत् भारतीय-चेकोस्लोवाक्-भौतिक-न्यायिक-व्यक्तिं प्रभावयति, यत्र राज्य-स्वामित्व-संस्थाः, अधिकृत-व्यापार-संस्थाः च अन्तर्भवन्ति। निर्दिष्ट-संस्थासु भारतीय-रिजर्व्-ब्याङ्क्, सेस्कोस्लोवेन्स्का-ओब्चोड्नी-ब्याङ्क् ए. एस्. प्राहा (चेकोस्लोवाकिया-वाणिज्य-ब्याङ्क्) च अन्तर्भवन्ति। क्षेत्रेषु विनिर्माणं, नौपरिवहनं, कृषिः, खननं, अनुसूच्यां ए तथा बी मध्ये सूचीबद्धानि विविधाः औद्योगिक-वस्तूनि च अन्तर्भवन्ति।
किं स्वीकृतम् आसीत्?
- करारस्य मान्यतायाः समये आयातस्य कुलमूल्यं निर्यातस्य कुलमूल्यस्य समानं भवेत्।
- प्रतिदानानि परिवर्तनीय-भारतीय-रूप्यासु प्रभाविताः भवितुम् अर्हन्ति।
- द कमर्शियल्-ब्याङ्क्-आफ्-चेकोस्लोवाकिया-लिमिटेड्, भारतीय-रिजर्व्-ब्याङ्क्-मध्ये केन्द्रीय-लेखा, भारतीय-वाणिज्य-ब्याङ्क्-मध्ये लेखाः च स्थापयिष्यति।
- 'ए'(चेकोस्लोवाकिया-देशस्य भारतस्य निर्यातः),'बी'(चेकोस्लोवाकिया-देशस्य भारतस्य निर्यातः) इत्येतयोः अनुसूचिनां आधारेण वस्तूनां व्यापारः करणीयः अस्ति।
- निर्यातिताः वस्तूनि आयातक-देशे देशीय-उपयोगार्थं सन्ति, पुनः निर्यातिताः न भवेयुः।
- उभयदेशौ स्व-स्व-नौवहन-संस्थानां स्वामित्वस्य अथवा चार्टर्ड् इत्यस्य वा पोतानां अधिकतमं उपयोगं कर्तुं सहमतौ स्तः।
- 1975 तमस्य वर्षस्य जनवरी-मासस्य 1 दिनाङ्के अयं करारः प्रवर्तते, पञ्चवर्षपर्यन्तं वैधः भवति।
अपि च दस्तावेजे।
- द्वयोः देशयोः निवासिनां मध्ये सर्वाणि वाणिज्य-वाणिज्येतर-देयानि परिवर्तनीय-भारतीय-रूप्यासु दातव्यानि इति करारः अनिवार्यं करोति।
- एकः विशिष्टः बैङ्किङ्ग्-ढाँचा स्थापितः अस्ति यत्र चेकोस्लोवाक्-वाणिज्य-ब्याङ्क्, भारतीय-रिजर्व्-ब्याङ्क् इत्यनेन सह केन्द्रीय-लेखां निर्वहति, येन रुप्यायाः समाधानस्य सुविधा भवेत्।
- करारस्य समाप्तेः अनन्तरं, रूप्य-लेखानां शेषांशः अथवा तान्त्रिक-ऋणसम्बद्ध-ऋणस्य उपयोगं 12 मासाणाम् अन्तः वस्तूनाम् क्रयणार्थं अवश्यं करणीयम्।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
विदेश मन्त्रालयः-द्वैपाक्षिकं तथा व्यापारपत्रं
सम्झौता · सन्दर्भः 6029 · 4 डिसेम्बर् 1974
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।