जगतः। विदेश मन्त्रालयः
व्यापार-करारः अफ्गानिस्तान्-भारत-व्यापार-मात्रायां 50/50 विभाजनम् अनिवार्यं करोति।
एषा 1975 तमे वर्षे भारतसर्वकारस्य, अफ़्घानिस्तान-गणराज्यस्य सर्वकारस्य च मध्ये वाणिज्य-सन्धिः आसीत्, यस्य उद्देश्यं व्यापारस्य वर्धनम्, विविधीकरणम्, आर्थिक-सहयोगं सुदृढं च इति आसीत्।
परस्परलाभस्य आधारेण व्यापारस्य विस्ताराय, विनिमयार्थं वस्तूनां विशिष्ट-अनुसूच्यां, देयस्य अनुज्ञापत्रस्य च व्यवस्थया च पक्षाः सहमतवन्तः।
कः चिन्तितः अस्ति? अस्मिन् अनुबन्धे भारतसर्वकारः, अफ्गानिस्तान्-गणराज्यस्य सर्वकारः च सम्मिलिताः सन्ति। एतत् वाणिज्य-संस्थानां, स्व-स्व-सर्वकारैः व्यापारार्थं प्राधिकृतानां वास्तविकान् वा विधिसम्मतान् व्यक्तिन्, कृषिक्षेत्राणि (फलानि, सुगन्धद्रव्यानि, तैलबीजानि), वस्त्रानि, अभियान्त्रिकी-वस्तूनि, विद्युत्-वस्तूनि, औषधानि इत्यादीन् विशिष्टक्षेत्रान् च प्रभावयति। वाणिज्य-मन्त्रालयः (भारतम्), वाणिज्य-मन्त्रालयः (अफ्गानिस्तान्) च हस्ताक्षरकर्तारः सन्ति।
किं स्वीकृतम् आसीत्?
- अनुसूची-ए (अफ्गानिस्तान्-तः भारतं), अनुसूची-बी (भारतं-तः अफ्गानिस्तान्) इत्येतयोः व्यापारस्य परिमाणं समग्रमूल्ये समानं भवेत्।
- अनुसूचिः ए तथा बी इत्येतयोः प्रत्येकवर्षस्य कृते सहमतिः भवितुम् अर्हति तथा च पक्षकाराणां मध्ये आदानप्रदानपत्रैः परिवर्तयितुं शक्यते।
- अनुसूच्यां ए तथा बी मध्ये नास्ति वस्तूनि, यदि स्थानीयनियमेषु अनुमती भवति, स्वतन्त्ररूपेण परिवर्तनीय-मुद्रासु देयकैः सह, व्यापारं कर्तुं शक्यते।
- अफ्गानिस्तान्-ब्याङ्क्-इत्यस्य स्टेट्-ब्याङ्क्-आफ्-इण्डिया-इत्यस्य च मध्ये देयानां कृते बैङ्किङ्ग्-व्यवस्थाः समाप्यन्ते।
- वस्तूनि भारतीयानि अथवा आफ्घन्-मूलानि भवेयुः तथा च तत्स्थानीयेषु देशेषु उपभोगार्थं तृतीयदेशान् प्रति पुनः निर्यातः निषेधितः अस्ति।
- व्यापार-परिमाणस्य पञ्चाशत् प्रतिशतं अफ्गानिस्तान्-देशस्य वास्तविक-विधिसम्मत-व्यक्तिभिः, पञ्चाशत् प्रतिशतं भारतीय-वास्तविक-विधिसम्मत-व्यक्तिभिः च भवितव्यं।
- 1974-75 व्यापार-कालस्य आधारेण व्यापार-वृद्धेः दरं निर्धारयितुं भारते काबुल्-नगरे च वार्षिक-समीक्षायाः आवश्यकता अस्ति।
- अनुमोदनस्य दृढीकरणस्य मुद्राणां विनिमयस्य दिनाङ्कात् वर्षत्रयं यावत् अयं करारः मान्यः भवति, यः परस्पर-करारद्वारा विस्तारणीयः भवति।
अपि च दस्तावेजे।
- अयं करारः क्रमशः अफ़्घान्-भारतीय-संस्थानां व्यापार-परिमाणस्य 50/50 विभाजनम् अनिवार्यं करोति।
- अफ्गानिस्तान्-देशस्य औषधीय-वनौषधि-निर्यातः (यथा, हैसोप्, रोसा रोज्-फ्लवर्), भारतीय-अभियान्त्रिकी-वस्तु-निर्यातः (यथा, डीज़ल्-यन्त्राणि, सिलाई-यन्त्राणि), वस्त्राणि च इत्यादीनि विशिष्टानि वस्तु-सूचयः प्रदत्ताः सन्ति।
- अनुबन्धे निर्यात-आयस्य अंशस्य उपयोगेन अन्यदेशे सेवां दातुं, प्राधिकरण-करारस्य अधीनतां, प्रावधानाः अन्तर्भवन्ति।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
विदेश मन्त्रालयः-द्वैपाक्षिकं तथा व्यापारपत्रं
सम्झौता · सन्दर्भः 6461 · 3 सेप्टेम्बर् 1975
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।