संसदः। संसदः प्रश्नोत्तरम्
केन्द्रसर्वकारस्य पूँजीव्ययः ₹ 64.70 लक्षकोटिः यावत् वर्धते।
अस्मिन् प्रश्नेन वित्तमन्त्रालयं पूँजी-व्यय-आबंटनस्य विवरणं, प्रभावी-पूँजी-परिव्ययं, 2004-14 तथा 2014-26 इति अवधिषु जी. डी. पी. इत्यस्य प्रतिशतरूपेण प्रवणताः, तथा पूँजी-व्ययस्य गतिं वर्धयितुं कृतानि कदमानि च दातुम् आदिष्टम्।
अस्मिन् प्रश्नेन वित्तमन्त्रालयं पूँजी-व्यय-आबंटनं, प्रभावी-पूँजी-परिव्ययं, 2004-14 तथा 2014-26 इति अवधिषु जी. डी. पी. इत्यस्य प्रतिशतरूपेण प्रवणताः, तथा पूँजी-व्ययं त्वरितं कर्तुं स्वीकृताः उपायाः च विवरणानि दातुं आदिष्टम्।
पृष्टं तथा उत्तरम् - श्री राहुल् सिङ्घ् लोधी तथा श्री रवीन्द्र शुक्ल अलियास् रवि किशन् इत्येताभ्यां पृष्टाः; वित्तमन्त्रालयेन (आर्थिककार्यविभागः) उत्तरम्।
सर्वकारः किं वदति?
- केन्द्रसर्वकारस्य पूँजीव्ययः 2004-14 इत्यस्मिन् ₹1 लक्षकोटिः, 2014-26 इत्यस्मिन् ₹2 लक्षकोटिः च आसीत्।
- प्रभावी-पूँजी-व्ययः (साहाय्य-अनुदान-सहितं) 2004-14 इत्यस्मिन् ₹1 लक्षकोटिः, 2014-26 इत्यस्मिन् ₹2 लक्षकोटिः च आसीत्।
- पूँजी-सम्पत्ति-निर्माणार्थं अनुदानं ₹4.65 लक्षं कोटिः 2004-14 मध्ये, ₹ 26.17 लक्षकोटिः 2014-26 मध्ये च आसीत्।
- जि. डि. पि. इत्यस्य प्रतिशतरूपेण पूँजीव्ययः <ऐ. डि. 4> मध्ये 1.6% तः <ऐ. डि. 1> तथा <ऐ. डि. 2> मध्ये 3.2% यावत् वर्धत, <ऐ. डि. 3> कृते अनंतिमः 3.1% आसीत्।
- पूँजी-व्ययस्य त्वरणं कर्तुं सर्वकारः पी. एम्. गतिशक्ति-राष्ट्रिय-बृहत्-योजना, राष्ट्रिय-रसद-नीतिः, एस्. ए. एस्. सी. ऐ. (प्रैड्-आफ्-हिल्स्-कम्पोनेण्ट् इत्यनेन सह) इत्यादीनां उपक्रमान् उदहरति।
अपि च दस्तावेजे।
- उत्तरम् अस्ति यत् वित्तवर्षस्य <ऐ. डि. 1> तः <ऐ. डि. 3> पर्यन्तं, प्रभावी-पूँजी-व्यय-अङ्कानि पूँजी-व्ययस्य समानानि इति मन्यते, यतः वित्तवर्षस्य <ऐ. डि. 2> पर्यन्तं पूँजी-सम्पत्तिनां कृते अनुदानानि लेखासु पृथक् न चित्रिताः आसन्।
- वित्तवर्षस्य 2025-26 कृते दत्तांशः स्पष्टतया अनंतिमः इति अङ्कितः अस्ति।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि न दृढीकृतानि। अस्माकं स्वयंचालित-परीक्षणं पत्रं मध्ये अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकं संख्या न अन्वेष्टुम् अशक्नोत्। अङ्कान् सावधानतया पश्यन्तु, मूलम् अपि पश्यन्तु।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अयं दस्तावेजः अस्माकं अभिलेखे अस्ति, परन्तु अस्माकं प्रथमपृष्ठेषु न दर्शितः-सारांशस्य संख्या अभिलेखे न प्राप्ता।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतस्य संसदः-प्रश्नानि उत्तरानि (लोकसभा, तारांकितम्)
शासनं प्रति प्रश्नम्-सन्दर्भः लोकसभायाः चतुर्थ-प्रश्नम् (सत्रं 8)-20 जुलै 2026
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।