संसदः। संसदः प्रश्नोत्तरम्
सोनिपत्, हिसार् क्रीडा-मूलसौकर्याणां कृते निधिं विवरणं दातुं मन्त्रालयः निवारयति।
अस्मिन् प्रश्नेन युवा-व्यवहार-क्रीडा-मन्त्रालयः निर्दिष्टक्षेत्रेषु क्रीडा-मूलसौकर्यस्य मूल्याङ्कनं कृतम् अस्ति वा इति, यदि नूतन-सुविधानां प्रस्तावाः विचाराधीनानि सन्ति, धनस्य विवरणं च प्रददात् इति अवदत्।
अस्मिन् प्रश्नेन युवा-व्यवहार-क्रीडा-मन्त्रालयः, विशिष्टक्षेत्रेषु क्रीडा-मूलसौकर्यस्य मूल्यांकनं कृतम् अस्ति वा इति, यदि नूतन-सुविधानां प्रस्तावः विचाराधीनः अस्ति, सोनिपत्-हिसार-क्षेत्रेषु क्रीडा-विकासार्थं स्वीकृतस्य व्ययस्य च निध्याः विवरणानि, अथ वा क्रीडापटूनां समर्थनाय योजनायाः विवरणानि च दातुम् आदिष्टवान्।
पृष्टं तथा उत्तरम् - श्री सत्पाल् ब्रह्मचारी, श्री जयप्रकाशः च पृच्छन्; युवा-क्रीडा-मन्त्रालयः (मन्त्रिणः डा. मन्सुख् माण्डविया) उत्तरम्।
सर्वकारः किं वदति?
- क्रीडा इति राज्यस्य विषयः अस्ति; मूलसौकर्यस्य, क्रीडापटूनां समर्थनस्य च प्राथमिकं दायित्वं राज्य/केन्द्र-शासित-सर्वकाराणां भवति।
- केन्द्र-सर्वकारः राज्यप्रयासेभ्यः, आग्रह-चालित-योजनाभिः, यथा-खेलो-इण्डिया-योजना तथा राष्ट्रिय-क्रीडा-विकास-निधिः (एन्. एस्. डि. एफ्.) इत्येतयोः माध्यमेन पूरकं भवति।
- प्रश्ने उल्लिखितस्य विशिष्टस्य मूलसौकर्यस्य विषये राज्यसर्वकारेण किमपि मूल्यांकनं मन्त्रालयेन न प्राप्तम्।
- निधिः योजना-वार्या आबंटितानि भवन्ति, न तु राज्य-वार्या वा घटक-वार्या वा।
- सम्पूर्णे देशे क्रीडा-विकास-योजनानां कृते कुलं धनं ₹ 2380.86 कोटिः (2023-24), ₹ 2332.50 कोटिः (2024-25), ₹ 2347.14 कोटिः (2025-26), तथा ₹ 1981.35 कोटिः (14.07.2026 यावत्) आसीत्।
- कुलव्ययः ₹ 2329.35 कोटिः (2023-24), ₹ 2136.97 कोटिः (2024-25), ₹ 2228.88 कोटिः (2025-26), तथा ₹ 367.81 कोटिः (14.07.2026 यावत्) आसीत्।
- मन्त्रालयः, खेलो-इण्डिया, राष्ट्रिय-क्रीडा-सङ्घानां साहाय्यं, पदकविजेतृभ्यः नगद-प्रोत्साहनं, राष्ट्रिय-क्रीडा-पुरस्काराः इत्यादीनि नव-विशिष्ट-योजनाः कार्यान्वययति।
- इसर-सोनीपत-कशेत्रियोः स्विकृति-परियोजनानां व्यवहारे सर्वजनिक-दयाशबोर्धे-मध्यस्थे mdsd.kheloindia.gov.in त्था nsdf.yas.gov.in आत्मत्रे उपलेभेते।
अपि च दस्तावेजे।
- सोनिपत् अथवा हिसार्-लोकसभा-क्षेत्राणां कृते विशेषतया स्वीकृतानां वा व्ययानां वा धनस्य विशिष्टानि अङ्कानि अस्य उत्तरम् न प्रददाति, तस्य स्थाने सम्पूर्णे देशे योजनायाः अनुसारं धनस्य आबंटनं भवति इति उल्लिखति।
- उत्तरम् अस्ति यत् राज्यसर्वकारेण क्रीडा-मूलसौकर्यस्य किमपि मूल्यांकनं मन्त्रालयेन न प्राप्तम् इति, यद्यपि सर्वकारेण एतादृशस्य मूलसौकर्यस्य मूल्यांकनं कृतम् इति प्रश्नम् अपि।
- सम्प्रति उल्लिखितक्षेत्राणां कृते नूतनानां क्रीडाङ्गणानां वा सङ्कीर्णानां वा विशिष्टप्रस्तावानां विषये विचारः प्रचलति वा इति उत्तरम् स्पष्टतया न निर्धारयति अथवा निराकरोति, परन्तु प्रस्तावान् प्राप्यते वा व्यवहार्यं वा इति विचार्यते इति सूचयति।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि न दृढीकृतानि। अस्माकं स्वयंचालित-परीक्षणं पत्रं मध्ये अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकं संख्या न अन्वेष्टुम् अशक्नोत्। अङ्कान् सावधानतया पश्यन्तु, मूलम् अपि पश्यन्तु।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अयं दस्तावेजः अस्माकं अभिलेखे अस्ति, परन्तु अस्माकं प्रथमपृष्ठेषु न दर्शितः-सारांशस्य संख्या अभिलेखे न प्राप्ता।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतस्य संसदः-प्रश्नानि उत्तरानि (लोकसभा, तारांकितम्)
शासनं प्रति प्रश्नम्-सन्दर्भः लोकसभायाः प्रश्न-8 (सत्रः 8)-20 जुलै 2026
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।