संसदः। संसदः प्रश्नोत्तरम्
1,19,839 सक्रियानि दुग्धसंस्थाः पञ्जीकृतानि, सेवां सुदृढीकर्तुं नूतनं योजनां नास्ति।
अस्मिन् प्रश्नेन मत्स्यपालन-पशुपालन-दुग्धव्यवसाय-मन्त्रालयः पञ्जीकृतानां दुग्ध-सहकारी-संस्थानां विषये, ए. एच्. ऐ. डी. एफ़्. इत्यस्य अन्तर्गतानां निवेश-प्रकाराणां विषये, चर-पशुवैद्यकीय-घटकानां (एम्. वी. यु.) स्थितिं च विशेषरूपेण दत्तांशं दातुं आदिष्टः।
अस्मिन् प्रश्नेन मत्स्यपालन-पशुपालन-दुग्धव्यवसाय-मन्त्रालयः पञ्जीकृतानां दुग्ध-सहकारी-संस्थानां विषये, ए. एच्. ऐ. डी. एफ़्. इत्यस्य अन्तर्गतानां निवेश-प्रकाराणां विषये, विशिष्टक्षेत्रेषु चल-पशुवैद्यकीय-घटकानां (एम्. वी. यु.) स्थित्याः विषये च दत्तांशं दातुं आदिष्टवान्। एतत् निरीक्षण-तन्त्रस्य विषये अपि तथा एतान् सेवां सुदृढं कर्तुं कस्यापि नूतन-कार्य-योजनां विषये अपि पृच्छत।
पृष्टं तथा उत्तरम् - डा. मन्ना लाल् रावत् तथा श्री विजय् कुमार् दुबे इत्येताः पृच्छन्; मत्स्यपालन-पशुपालन-दुग्धव्यवसाय-मन्त्रालयः (मन्त्रिणः श्री राजीव् रञ्जन् सिङ्घ् अथवा लालन् सिङ्घ्) उत्तरम् अददात्।
सर्वकारः किं वदति?
- दुग्ध-आपूर्ति-समीक्षा-ड्याश्बोर्ड्-पोर्टल् इत्यत्र सक्रिय-दुग्ध-सहकारी-संस्थाः (डी. सी. एस्.) पञ्जीकृताः सन्ति।
- 24, 097 बहुउद्देशीय-दुग्ध-सहकारी-संस्थाः (एम्. डि. सि. एस्.) आहत्य गणनायां अन्तर्भवन्ति।
- ए. ए. एच्. ऐ. डी. एफ़्. इत्यस्य 3 प्रतिशतं व्याजं अनुदानेन युक्तं रियायती-वित्तपोषणम्, निजी-निवेशेषु ₹30,938 कोटीं सञ्चालयत्।
- ₹21, 312.62 कोटिः सञ्चित-निवेशः विशेषतः दुग्धक्षेत्रे अस्ति।
- पशु-स्वास्थ्य-रोग-नियन्त्रण-कार्यक्रमस्य (एल्. एच्. डि. सि. पि.) अन्तर्गतं सम्पूर्णे भारते 4,019 चर-पशुवैद्यकीय-घटकानि (एम्. वि. यु.) कार्यं कुर्वन्ति।
- मध्यप्रदेशे 406 एम्. वी. यू. इत्येते कार्यं कुर्वन्ति, येषु 10 ग्वालियर्-लोकसभाक्षेत्रे सन्ति।
- कृषकाः टोल्-फ्री-सङ्ख्या 1962 द्वारा एम्. वी. यू. सेवां प्राप्तुं शक्नुवन्ति।
- समीक्षणम् समीक्षा-सभानां माध्यमेन, राज्य-भ्रमणानां माध्यमेन, राष्ट्रिय-स्तर-पर्यवेक्षकाणां माध्यमेन, तृतीय-पक्षीय-अभिकरणानां माध्यमेन च, प्रयुक्त-धनस्य, कृषकाणां लाभस्य, पशूनां चिकित्सायाः च आधारेण क्रियते।
- सर्वकारः अवदत् यत् सम्प्रति चर-पशुवैद्यकीयसेवाः, दुग्ध-सहकारी-जालं च सुदृढं कर्तुं नूतन-कार्य-योजनायाः प्रस्तावः नास्ति इति।
अपि च दस्तावेजे।
- उत्तरम् स्पष्टतया कथयति यत्'सम्प्रति, एतादृशः प्रस्तावः नास्ति'इति चलनशील-पशुवैद्यकीय-सेवानां, दुग्ध-सहकारी-जालस्य च सुदृढ़ीकरणार्थं नूतन-कार्य-योजनायाः विषये, प्रश्नस्य भागस्य (ई) प्रत्यक्ष-सम्बोधनम्।
- अस्य उत्तरम् अनुलग्नक-1 मध्ये पाली (राजस्थान), ग्वालियर् (मध्यप्रदेश) इत्येतयोः कृते विशिष्ट-मण्डल-वार-दत्तांशं प्रददाति, यद्यपि प्रदत्त-ग्रन्थे पूर्ण-अनुलग्नकं खण्डितम् अस्ति, तथापि राज्यानां कृते उप-कुलानि दृश्यन्ते।
एतत् कथं लिखितम्?
अस्माकं सङ्गणके प्रचलतः ए. ऐ. प्रतिमानः सर्वकारीयलेखं पठित्वा सारांशं लिखितवान्। न केनापि तत् परीक्षितवान्।
अङ्कानि परीक्षितानि। अस्मिन् सारांशस्य प्रत्येकः सङ्ख्या स्वयंचालित-परीक्षणद्वारा अभिलेखे प्राप्ता।
तत् परीक्षणं तुलनां करोति। सङ्ख्याः। केवलम्। एतत् निश्चेतुं न शक्नोति यत् पत्रं यत् वदति तत् शब्दलेखनं वदति इति-अतः मूललेखः एव सर्वदा अधिकारः भवति।
अस्य पृष्ठस्य अनुवादः यन्त्रेण कृतः; आङ्ग्ल-पाठः, मूललेखः च आधिकारिकः अस्ति।
मूललेखः
भारतस्य संसदः-प्रश्नानि उत्तरानि (लोकसभा, तारांकितम्)
शासनं प्रति प्रश्नम् · सन्दर्भः एल. एस. क्यू125 (सत्रं 8) · 28 जुलै 2026
अत्र पठतु।
चर्चा।
एतस्मिन् लेखस्य विषये अद्यावधि केनापि न चर्चितम्।