ମହାରାଷ୍ଟ୍ରର ପ୍ରାଥମିକ ଶିକ୍ଷା ପାଣ୍ଠିଃ ₹184, <ଆଇ. ଡି. 1> ଲକ୍ଷ ଆବଣ୍ଟନ

ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ଶିକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳଯ଼କୁ ବିଭିନ୍ନ ରାଜ୍ଯ଼ରେ ପ୍ରାଥମିକ ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ ଆବଣ୍ଟିତ ପାଣ୍ଠି, କମ୍ ବ୍ଯ଼ବହାରର କାରଣ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଉପଯୋଗ ପାଇଁ ପଦକ୍ଷେପ, ଭିତ୍ତିଭୂମି ଏବଂ ଦରମା ଉପରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଖର୍ଚ୍ଚ ଏବଂ ଶିକ୍ଷା ସେସ୍ ସଂଗ୍ରହ ବିଷଯ଼ରେ ବିସ୍ତୃତ ବିବରଣୀ ପ୍ରଦାନ କରିବାକୁ କହିଛି। ଶିକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳଯ଼ ଅନୁରୋଧ କରାଯାଇଥିବା ତଥ୍ଯ଼ ଏବଂ ବ୍ଯ଼ାଖ୍ଯ଼ା ପ୍ରଦାନ କରିଛି।

ପଚାରିଲା ଏବଂ ଉତ୍ତର ଦେଲାଃ ପଚାରିଲେଃ ଡକ୍ଟର ଶିବାଜୀ ବନ୍ଦପ୍ପା କଲଗେ ଏବଂ ଶ୍ରୀ ନୀଲେଶ ଜ୍ଞାନଦେବ ଲଙ୍କ; ଉତ୍ତର ଦେଲେଃ ଶିକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳଯ଼ (ମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଯୋଶୀ)।

କ "ଣ କହିଲେ ସରକାର

• ସମଗ୍ର ଶିକ୍ଷା ଅଧୀନରେ ପ୍ରାଥମିକ ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ 2023-24 ରୁ 2026-27 ପାଇଁ ରାଜ୍ଯ଼ୱାରୀ ପାଣ୍ଠି ଆବଣ୍ଟନ ଏକ ସଂଯୋଜନରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି।
• ମହାରାଷ୍ଟ୍ରର ଆବଣ୍ଟନ ଥିଲା 1,84 ଟଙ୍କା, 2023-24 ରେ 706.22 ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା, 2024-25 ରେ 2,23 ଟଙ୍କା, 942.54 ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା, 2025-26 ରେ 1,68 ଟଙ୍କା, 191.12 ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା, ଏବଂ 2026-27 ରେ 1,74, 464.85 ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା।
• ଖର୍ଚ୍ଚର ଗତି, ରାଜ୍ଯ଼ ଭାଗ ରସିଦ ଏବଂ ଅଡିଟ୍ ଆକାଉଣ୍ଟ ସମେତ ସର୍ତ୍ତ ଉପରେ ଆଧାର କରି ପାଣ୍ଠି ଜାରି କରାଯାଏ |
• ସରକାର କହିଛନ୍ତି ଯେ ଖର୍ଚ୍ଚର ମନ୍ଥର ଗତି କାରଣରୁ କେତେକ ରାଜ୍ଯ଼ ସମସ୍ତ କିସ୍ତି ଗ୍ରହଣ କରିବାରେ ଅସମର୍ଥ।
• ଭୌତିକ ଏବଂ ଆର୍ଥିକ ପ୍ରଗତି ଉପରେ ନଜର ରଖିବା ପାଇଁ ପ୍ରବନ୍ଧ ବ୍ଯ଼ବସ୍ଥାର ବ୍ଯ଼ବହାର କରାଯାଇଥାଏ।
• ଭିତ୍ତିଭୂମି ଉପରେ 2024-25 ରେ 1,96 ଟଙ୍କା, 277.15 ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ଏବଂ 2025-26 ରେ 2,87, 194.70 ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ଖର୍ଚ୍ଚ ହୋଇଥିଲା।
• ଶିକ୍ଷକଙ୍କ ଦରମା ଉପରେ <ଆଇ. ଡି. 4> ରେ 17,23 ଟଙ୍କା, <ଆଇ. ଡି. 2> ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ଏବଂ <ଆଇ. ଡି. 3> ରେ 13,50, <ଆଇ. ଡି. 1> ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ଖର୍ଚ୍ଚ ହୋଇଥିଲା।
• ମୋଟ ଶିକ୍ଷା ସେସ୍ ସଂଗ୍ରହ ଥିଲା 63 ଟଙ୍କା, 2024-25 ରେ 252.86 କୋଟି ଟଙ୍କା ଏବଂ 2025-26 ରେ 65, 890.50 କୋଟି ଟଙ୍କା।
• ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଶିକ୍ଷା କୋଷ (ପି. ଏସ୍. କେ.) ର ଉପଯୋଗ 40 ଟଙ୍କା, <ଆଇ. ଡି. 4> ରେ <ଆଇ. ଡି. 1> କୋଟି ଟଙ୍କା ଏବଂ <ଆଇ. ଡି. 3> ରେ 48, <ଆଇ. ଡି. 2> କୋଟି ଟଙ୍କା ଥିଲା।

ଦସ୍ତାବିଜରେ ମଧ୍ଯ଼

• ଏହାର ଉତ୍ତରରେ କେତେକ ରାଜ୍ଯ଼ ଦ୍ୱାରା'ଖର୍ଚ୍ଚର ମନ୍ଥର ଗତି'କୁ କମ୍ ବ୍ଯ଼ବହାର କିମ୍ବା ପାଣ୍ଠି ଛାଡ଼ରେ ବିଳମ୍ବ ବୋଲି ଦର୍ଶାଯାଇଛି।
• ଏହି ଉତ୍ତର ଶିକ୍ଷା ସେସ୍ ସଂଗ୍ରହ ଏବଂ ଉପଯୋଗ ପାଇଁ ମୋଟ ଜାତୀଯ଼ ପରିସଂଖ୍ଯ଼ାନ ପ୍ରଦାନ କରେ କିନ୍ତୁ ସେସ୍ ପାଇଁ ରାଜ୍ଯ଼/କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳୱାରୀ ବିଭାଜନ ପ୍ରଦାନ କରେ ନାହିଁ, ଯଦିଓ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଭାବରେ'ବିଶେଷ କରି ମହାରାଷ୍ଟ୍ରରେ'ଏହା ପାଇଁ ପ୍ରଶ୍ନ ପଚରା ଯାଇଥାଏ |