विधेयकात राष्ट्रीय जन्म-मृत्यू डेटाबेस अनिवार्य, प्रमाणपत्रांवर मृत्यूचे कारण लपवले
हे विधेयक जन्म आणि मृत्यू नोंदींसाठी राष्ट्रीय आणि राज्य-स्तरीय इलेक्ट्रॉनिक डेटाबेस तयार करणे अनिवार्य करण्यासाठी जन्म आणि मृत्यू नोंदणी कायदा, 1969 मध्ये सुधारणा करते. जन्म आणि मृत्यूची नोंद कोणी करावी, प्रमाणपत्रे कशी दिली जातात आणि अनुपालनासाठी दंड कसा द्यावा यासाठी नियम देखील अद्ययावत करते.
हा कायदा भारतीय महापंजीयक, मुख्य निबंधक, निबंधक आणि उप-निबंधक; वैद्यकीय संस्था आणि व्यावसायिक; पालक, दत्तक पालक आणि जन्म आणि मृत्यूची माहिती देणारे; आणि आधार, मतदार यादी, पारपत्र आणि इतर सेवांसाठी डेटाबेस व्यवस्थापित करणारे सरकारी अधिकारी यांना प्रभावित करतो.
- मुख्य कुलसचिव आणि कुलसचिवांद्वारे अनिवार्य माहिती सामायिक करण्याबरोबरच नोंदणीकृत जन्म आणि मृत्यूचा राष्ट्रीय डेटाबेस राखणे हे भारताच्या महापंजीयकाला बंधनकारक करते.
- मुख्य निबंधकांना मान्यताप्राप्त पोर्टलचा वापर करून एक एकीकृत राज्य-स्तरीय डेटाबेस राखणे आवश्यक आहे.
- सरकारी मंजुरीच्या अधीन राहून, आधार, मतदार यादी, शिधापत्रिका, पारपत्र, वाहनचालक परवाने आणि मालमत्ता नोंदणीसाठी राष्ट्रीय आणि राज्य डेटाबेसेस अधिकाऱ्यांना सामायिक करण्याची परवानगी देते.
- दत्तक पालक, एकटे पालक, सरोगसी प्रकरणांमध्ये जैविक पालक आणि दत्तक संस्था किंवा बालसंगोपन संस्थांचे कर्मचारी यांचा समावेश करण्यासाठी जन्मांची माहिती प्रदान करण्यासाठी आवश्यक असलेल्या व्यक्तींची यादी विस्तारते.
- वैद्यकीय संस्था आणि व्यावसायिकांनी मृत्यूच्या कारणाची विनामूल्य प्रमाणपत्रे प्रदान करणे आवश्यक आहे.
- नोंदणीच्या सात दिवसांच्या आत, इलेक्ट्रॉनिक किंवा इतर कोणत्याही प्रकारे, जन्म आणि मृत्यू प्रमाणपत्रे विनामूल्य जारी करणे बंधनकारक करते.
- जन्म/मृत्यू प्रमाणपत्रे शिक्षण, सरकारी नोकऱ्या, पारपत्र आणि आधारसाठी जन्मतारीख आणि ठिकाणाचा पुरावा म्हणून काम करतात, इतर कायद्यांवर वर्चस्व गाजवतात.
- नोंदणी न केल्यास किंवा खोटी माहिती न दिल्यास दंड पन्नास रुपयांवरून दोनशे पन्नास रुपयांपर्यंत वाढवतो.
- आपत्ती किंवा साथीच्या काळात विशेष उप-नोंदणीकर्त्यांच्या नियुक्तीसाठी परवानगी देते.
ए. आय. ने दस्तऐवजातून लिहिलेले आणि त्याच्या विरुद्ध तपासलेले. खाली दिलेले मूळ अधिकृत आहे.
मूळ दस्तावेज
दस्तऐवजाचा तपशील
| अधिकृत शीर्षक | जन्म आणि मृत्यू नोंदणी (सुधारणा) विधेयक, 2023 |
| स्रोत भाग | भारतीय संसद-विधेयके (लोकसभा आणि राज्यसभा) |
| संदर्भ क्रमांक | 93 |
| स्थिती | बंद (बिल) |
| वर्ष | 2023 |
| बंद करण्याची तारीख | — |
| कागदपत्रे | 3 |