शस्त्रास्त्र कारखान्यांमध्ये 641 कोटी रुपयांची यादी आहे, 56 टक्के काम प्रगतीपथावर

कोणाची काळजीः संरक्षण मंत्रालय (विशेषतः प्रगत शस्त्रे आणि उपकरणे इंडिया लिमिटेड/ए. डब्ल्यू. ई. आय. एल. आणि त्याचे घटक कारखाने); भारतीय सशस्त्र दल, केंद्रीय सशस्त्र पोलिस दल आणि राज्य पोलिस दलांना प्रभावित करते.

समितीला काय आढळले?

• 2015-16 आणि 2019-20 दरम्यान सशस्त्र दलांकडून मर्यादित मागणी, पूर्ण क्षमतेचा वापर करण्यासाठी गृह मंत्रालयाकडून अपुरी मागणी.
• निष्क्रिय क्षमता रोखण्यासाठी लष्कर, गृह मंत्रालय, राज्य पोलीस आणि ए. डब्ल्यू. ई. आय. एल. यांच्यात बहु-वर्षीय मागणी योजनेची शिफारस.
• मार्च 2020 पर्यंत 641 कोटी रुपये किमतीचा साठा जमा झाला असून दुकानातील साठा 156 ते 241 दिवसांनी निर्धारित मर्यादेपेक्षा जास्त झाला आहे.
• खर्च-कार्यक्षमता मेट्रिक्ससह इन्व्हेंटरी व्यवस्थापन बळकट करण्यासाठी आणि मागणीचा अंदाज सुधारण्यासाठी शिफारस.
• उच्च उत्पादन खर्च आणि उत्पादन खर्चाच्या खाली निश्चित केलेल्या किंमतींमुळे 366 कोटी रुपये (2015-16 ते 2019-20) आणि 234 कोटी रुपये (2023-24 ते 2025-26) चे एकत्रित नुकसान झाले.
• महसूल वाढवण्यासाठी खाजगी उत्पादकांविरुद्ध खर्चाच्या निकषांची शिफारस आणि उत्पादनांमध्ये (उदाहरणार्थ, क्रीडा रायफल्स, सुटे भाग) विविधता आणणे.
• लष्कराने नोंदवलेले 269 अपघात (2015-16 ते 2019-20) आणि वारंवार दोषांमुळे उत्पादन परताव्याचे उच्च दर यासह गुणवत्तेच्या समस्या.
• अंतिम टप्प्यातील तपासणीवरून प्रक्रियेतल्या गुणवत्ता तपासणीकडे वळण्याची आणि सखोल देखरेख यंत्रणेची अंमलबजावणी करण्याची शिफारस.
• शस्त्रास्त्र कारखाना मंडळाचे (ओ. एफ. बी.) संशोधन आणि विकास प्रकल्प पूर्ण होण्याच्या मूळ तारखा पूर्ण करण्यात अयशस्वी होणे आणि कारखान्यांमध्ये प्रयत्नांची पुनरावृत्ती करणे.
• संशोधन आणि विकासासाठी अर्थसंकल्पीय अनुदानाचा मोठा वाटा वाटप करण्याची आणि सशस्त्र दलांच्या गरजा पूर्ण करण्यासाठी चालू असलेल्या प्रकल्पांचा आढावा घेण्याची शिफारस.

दस्तऐवजातही

• मार्च 2020 पर्यंत तीन निवडक कारखान्यांमध्ये 641 कोटी रुपयांची यादी होती, ज्यात 56 टक्के काम प्रगतीपथावर आहे.
• 2015-16 आणि 2019-20 दरम्यानच्या निवडक छोट्या उद्योगांवर तीन कारखान्यांमध्ये 366 कोटी रुपयांचे एकत्रित नुकसान झाले.
• कॉर्पोरेटायझेशननंतरच्या 2023-24 आणि 2025-26 दरम्यान तीन कारखान्यांचे एकूण 234 कोटी रुपयांचे नुकसान झाले.
• लष्कराने 2015-16 आणि 2019-20 दरम्यान चार लहान शस्त्रांचा समावेश असलेल्या 269 अपघातांची नोंद केली.
• ओ. एफ. बी. ने हाती घेतलेल्या संशोधन आणि विकास प्रकल्पांपैकी कोणतेही प्रकल्प त्यांच्या मूळ नियोजित पूर्ण होण्याच्या तारखांपर्यंत पूर्ण झाले नाहीत.