मंत्रालयाने पर्यावरणीय योजनांसाठी ₹1, 843.27 कोटी 2025-26 अर्थसंकल्प उद्धृत केला

या प्रश्नात पर्यावरण, वन आणि हवामान बदल मंत्रालयाला गेल्या पाच वर्षातील पर्यावरणीय आव्हानांसाठी अर्थसंकल्पीय खर्च, पर्यावरणीय ऱ्हासाची स्थिती आणि राष्ट्रीय स्वच्छ हवा कार्यक्रमांतर्गत (एन. सी. ए. पी.) वितरित केलेल्या निधीचा तपशील देण्यास सांगितले गेले.

विचारले आणि उत्तर दिलेः गुरमीत सिंग यांनी विचारले होते; पर्यावरण, वन आणि हवामान बदल मंत्रालयाने (मंत्री भूपेंद्र यादव) उत्तर दिले.

काय म्हणाले सरकार

• 2025-26 (सुधारित अंदाज) मध्ये मंत्रालयाचा एकूण योजनेनुसार अर्थसंकल्पीय खर्च ₹1,000 843.27 कोटी होता.
• पर्यावरणीय ऱ्हासाचे मानचित्रण करण्यासाठी सरकार उपग्रह रिमोट-सेन्सिंग, जी. आय. एस. आणि क्षेत्रीय निरीक्षणे वापरते.
• भारतीय वन सर्वेक्षण (एफ. एस. आय.) इंडिया स्टेट ऑफ फॉरेस्ट रिपोर्टमध्ये (आय. एस. एफ. आर.) प्रकाशित द्विवार्षिक मूल्यांकन करते.
• आय. एस. एफ. आर. 2023 मध्ये एकूण 8,27, 356.95 चौरस कि. मी. जंगल आणि वृक्ष आच्छादन आहे, जे भौगोलिक क्षेत्रफळाच्या 25.17% आहे.
• एन. सी. ए. पी. मध्ये 24 राज्ये/केंद्रशासित प्रदेशांमधील 130 शहरांचा समावेश आहे.
• एन. सी. ए. पी. अंतर्गत जारी करण्यात आलेले एकूण हवेच्या गुणवत्तेच्या कामगिरीवर आधारित प्रोत्साहन अनुदान 16,000 कोटी रुपये आहे.
• पंधराव्या वित्त आयोगाच्या मिलियन-प्लस सिटीज चॅलेंज फंडाद्वारे 13,000 कोटी रुपये जारी करण्यात आले.
• केंद्रीय क्षेत्राच्या'प्रदूषण नियंत्रण'योजनेच्या माध्यमातून ₹2,000 862.04 कोटी जारी करण्यात आले.
• एन. सी. ए. पी. च्या 130 पैकी 108 शहरांमध्ये'2017-18'च्या तुलनेत'2025-26'मध्ये पीएम10च्या सांद्रतेत घट दिसून आली.
• 46 शहरांमध्ये पीएम 10च्या पातळीत 20 टक्क्यांहून अधिक घट दिसून आली.
• 26 शहरांनी पी. एम. 10 पातळीमध्ये 40 टक्क्यांहून अधिक घट साध्य केली आहे.
• 14 शहरांनी 60 मायक्रोग्राम/घनमीटरपेक्षा कमी पी. एम. 10 सांद्रतेसह एन. ए. ए. क्यू. एस. पूर्ण केले.

दस्तऐवजातही

• या उत्तरात असे म्हटले आहे की पर्यावरणीय ऱ्हास हा एक बहुक्षेत्रीय विषय आहे ज्यामध्ये विविध भागधारकांचा समावेश आहे आणि तो अनेक नैसर्गिक आणि मानववंशजन्य घटकांमुळे होतो.
• उत्तरात नमूद केले आहे की फरिदाबाद आणि श्रीनगरसाठी आर्थिक वर्षातील 2017-18 मधील पीएम10 पातळी उपलब्ध नव्हती, म्हणून तुलना करण्यासाठी वित्तीय वर्ष 2020-21 (फरिदाबाद) आणि वित्तीय वर्ष 2018-19 (श्रीनगर) मधील बेसलाइन डेटा वापरला गेला.
• या उत्तरात परिशिष्ट-1 मध्ये सूचीबद्ध केलेल्या योजनेनुसार अर्थसंकल्पीय खर्चापेक्षा वेगळा'संस्थात्मक निधी'साठी एकच एकत्रित आकडा उपलब्ध नाही.