2026 एल. पी. जी. पुरवठा संकट असूनही कोट्यवधी पी. एम. यू. वाय. जोडण्या साध्य

विचारले आणि उत्तर दिलेः विद्युत बरन महतो आणि गोडम नागेश यांनी विचारले; पेट्रोलियम आणि नैसर्गिक वायू मंत्रालयाने (मंत्री श्री. मनदीप सिंग पुरी) उत्तर दिले.

काय म्हणाले सरकार

• एकूण पी. एम. यू. वाय. जोडणी 01.07.2026 पर्यंत 10.58 कोटींवर पोहोचली.
• दिल्लीतील पीएमयूवाय लाभार्थ्यांसाठी प्रभावी किंमत 642 रुपये प्रति 14.2 किलो सिलिंडर आहे, तर पीएमयूवाय नसलेल्या ग्राहकांसाठी 942 रुपये आहे.
• सरकारने आर्थिक वर्षात तेल विपणन कंपन्यांना (ओ. एम. सी.) 22,000 कोटी रुपयांची नुकसानभरपाई दिली आणि आर्थिक वर्षात 2025-26 आणि 2026-27 मध्ये 30,000 कोटी रुपये भरत आहे.
• देशांतर्गत एल. पी. जी. वर सार्वजनिक क्षेत्रातील ओ. एम. सी. ची जमा झालेली कमी वसुली 51,000 कोटी रुपयांपेक्षा जास्त झाली.
• पी. एम. यू. वाय. लाभार्थ्यांचा प्रति जोडणी वापर आर्थिक वर्ष 2021-22 मधील वर्षाला 3.68 सिलिंडरवरून आर्थिक वर्ष 2025-26 मध्ये 4.71 पर्यंत वाढला.
• '2024-25'सुरक्षा मोहिमेदरम्यान कोटींहून अधिक मोफत मूलभूत सुरक्षा तपासणी आणि 4 कोटी 65 लाखांहून अधिक एलपीजी नळ्या बदलण्यात आल्या.
• नीती आयोगाच्या अहवालात (एप्रिल 2026) नमूद केले आहे की 74.27% लाभार्थ्यांनी घरातील वायू प्रदूषण कमी झाल्याचे आणि 80.78% ने खोकला/श्वास घेण्यास त्रास कमी झाल्याचे नोंदवले आहे.
• मार्च-जून 2026 च्या पुरवठा संकटाच्या काळात, 56 कोटींहून अधिक घरगुती एलपीजी सिलिंडर वितरित करण्यात आले, ज्यात उज्ज्वला कुटुंबांना 12 कोटींहून अधिक सिलिंडर देण्यात आले.

दस्तऐवजातही

• उत्तरात असे म्हटले आहे की फेब्रुवारी 2026 मध्ये होर्मुझची सामुद्रधुनी बंद झाल्यामुळे आयात केलेल्या एलपीजी पुरवठ्यावर गंभीर निर्बंध आले, ज्यामुळे जून 2026 मध्ये आंतरराष्ट्रीय बेंचमार्क किंमती (सौदी सी. पी.) 796 अमेरिकी डॉलर प्रति एम. टी. पर्यंत वाढल्या.
• सरकारने नमूद केले आहे की, संकट असूनही, देशांतर्गत उत्पादन वाढवणे आणि गतिशील साठा व्यवस्थापन यासारख्या उपाययोजनांद्वारे सर्व घरांना एल. पी. जी. चा पुरवठा विना अडथळा सुनिश्चित करण्यात आला.
• या उत्तरात'मध्यपूर्वेतील संघर्ष'आणि'होर्मुझची सामुद्रधुनी बंद'हे 2026 मधील एलपीजी पुरवठा संकट आणि दरवाढीचे कारण असल्याचे नमूद केले आहे.