ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ଯ଼ାଳଯ଼ରେ ଅଣ-କାର୍ଯ୍ଯ଼କ୍ଷମ ଇ. ଆର୍. ପି. ସିଷ୍ଟମ ମଡ୍ଯ଼ୁଲରେ ସିଏଜି ₹ <ଆଇ. ଡି. 1> କୋଟି ପାଇଛି।

ଏହି ଅଡିଟ୍ ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ସରକାରଙ୍କ ଅନୁପାଳନ ଏବଂ ପ୍ରଦର୍ଶନକୁ ଯାଞ୍ଚ କରିଥିଲା, ବିଶେଷ କରି ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ଯ଼ାଳଯ଼, ଶିଳ୍ପ ବିଭାଗ (ଖଣି ଏବଂ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥ), ଜଳ ସମ୍ପଦ ବିଭାଗ (କ୍ଷୁଦ୍ର ଜଳସେଚନ), ଏବଂ ରାଜସ୍ୱ ବିଭାଗ (ବିପର୍ଯ୍ଯ଼ଯ଼ ପାଣ୍ଠି) ଉପରେ ମାର୍ଚ୍ଚ 2023 ରେ ଶେଷ ହେବା ଅବଧି ପାଇଁ ଧ୍ଯ଼ାନ କେନ୍ଦ୍ରିତ କରିଥିଲା।

କାହାକୁ ନେଇ ଚିନ୍ତିତ ଅଛନ୍ତିଃ ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ସରକାର; ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ଯ଼ାଳଯ଼; ଶିଳ୍ପ ବିଭାଗ; ଜଳ ସମ୍ପଦ ବିଭାଗ; ରାଜସ୍ୱ ବିଭାଗ।

ଅଡିଟର କ "ଣ ପାଇଲେ

• ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ଯ଼ାଳଯ଼ରେ 2020-21 ଏବଂ 2022-23 ମଧ୍ଯ଼ରେ 27-37% ଶିକ୍ଷକଙ୍କ ଅଭାବ ଥିଲା।
• ଯ଼ୁ. ଜି. ସି. ନିଯ଼ମାବଳୀର ଉଲ୍ଲଙ୍ଘନ କରି ବିଶ୍ୱବିଦ୍ଯ଼ାଳଯ଼ ଜଣେ ଅଯୋଗ୍ଯ଼ ସହକାରୀ ପ୍ରଫେସରଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରିଥିଲା।
• <ଆଇ. ଡି. 1> ମଧ୍ଯ଼ରେ କରାଯାଇଥିବା 186ଟି ନିଯୁକ୍ତି ପାଇଁ ଇ. ଡବ୍ଲ୍ଯ଼ୁ. ଏସ୍. ପ୍ରମାଣପତ୍ର ଏବଂ ଶିକ୍ଷାଗତ ଯୋଗ୍ଯ଼ତାର ଯାଞ୍ଚ କରାଯାଇ ନଥିଲା।
• 2015, 2017 ଏବଂ 2021 ମସିହାରୁ ଖରାପ ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ ହେତୁ 1.99 କୋଟି ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ଯ଼ର ତିନୋଟି ପଦାର୍ଥ ବିଜ୍ଞାନ ଉପକରଣ (ସ୍କାନିଂ ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍ ମାଇକ୍ରୋସ୍କୋପ୍, ଆଟମିକ୍ ଅବସୋର୍ପସନ୍ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରୋଫୋଟୋମିଟର, ଭାଇବ୍ରେଟିଙ୍ଗ୍ ସାମ୍ପଲ୍ ମ୍ଯ଼ାଗ୍ନେଟୋମିଟର) କାର୍ଯ୍ଯ଼କ୍ଷମ ହୋଇନଥିଲା।
• ଡିସେମ୍ବର 2023 ସୁଦ୍ଧା ₹1 କୋଟି ମୂଲ୍ଯ଼ର ଏକ ଉଦ୍ଯ଼ୋଗ ସମ୍ବଳ ଯୋଜନା ବ୍ଯ଼ବସ୍ଥାର 37ଟି ମଡ୍ଯ଼ୁଲ ମଧ୍ଯ଼ରୁ 30ଟି କାର୍ଯ୍ଯ଼କ୍ଷମ ନଥିଲା।
• ବିଶ୍ୱବିଦ୍ଯ଼ାଳଯ଼ର ମାତ୍ର 51 ପ୍ରତିଶତ ଶ୍ରେଣୀଗୃହ ଆଇସିଟି-ସକ୍ଷମ ଥିଲା।
• ଶିଳ୍ପ ବିଭାଗ 2018-19 ଏବଂ 2022-23 ମଧ୍ଯ଼ରେ କୌଣସି ବର୍ଷ ପାଇଁ ଖଣି ନିଯ଼ନ୍ତ୍ରଣ ପାଇଁ ବାର୍ଷିକ କାର୍ଯ୍ଯ଼ ଯୋଜନା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିନଥିଲା।
• 73ଟି ଖଣି ଲିଜ୍ ଆବେଦନ ମଧ୍ଯ଼ରୁ 14ଟି ଉପରେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ତିନି ବର୍ଷର ଅବଧି ପରେ 71ରୁ 1,184 ଦିନ ବିଳମ୍ବ ହୋଇଥିଲା।
• ଟିକସ-ମୁକ୍ତ ରାଜସ୍ୱରେ ଖଣିଜ ଯୋଗଦାନ 2018-19 ରେ ₹ 221.04 କୋଟି ରୁ 2022-23 ରେ ₹ 286.34 କୋଟି କୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି।

ଦସ୍ତାବିଜରେ ମଧ୍ଯ଼

• ସିଏଜି ଜାଣିବାକୁ ପାଇଲେ ଯେ ₹1 କୋଟି ମୂଲ୍ଯ଼ର ଇ. ଆର୍. ପି. ସିଷ୍ଟମ ମଡ୍ଯ଼ୁଲଗୁଡ଼ିକ କାର୍ଯ୍ଯ଼କ୍ଷମ ନଥିଲା, ଯାହା ଏକାଡେମିକ୍ ଏବଂ ପ୍ରଶାସନିକ ପ୍ରକ୍ରିଯ଼ାରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିଲା।
• ସିଏଜି ରିପୋର୍ଟ କରିଛି ଯେ ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ ଅଭାବରୁ 1.99 କୋଟି ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ଯ଼ର ଉଚ୍ଚ ମୂଲ୍ଯ଼ର ପରୀକ୍ଷାଗାର ଉପକରଣ ବେକାର ହୋଇଯାଇଛି।
• ସିଏଜି ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ ଯେ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ଯ଼ାଳଯ଼ ଜଣେ ଅଯୋଗ୍ଯ଼ ପ୍ରଫେସରଙ୍କ ନିଯୁକ୍ତି ସମେତ 186 ଜଣ ଅଧ୍ଯ଼ାପକ ନିଯୁକ୍ତି ପାଇଁ ଯୋଗ୍ଯ଼ତା ଯାଞ୍ଚ କରିବାରେ ବିଫଳ ହୋଇଛି।
• ସିଏଜି ଲକ୍ଷ୍ଯ଼ କରିଥିଲେ ଯେ ସମଗ୍ର ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷର ଅଡିଟ୍ ଅବଧି (<ଆଇ. ଡି. 2> ରୁ <ଆଇ. ଡି. 1>) ପାଇଁ ଖଣି ନିଯ଼ନ୍ତ୍ରଣ ପାଇଁ ଶିଳ୍ପ ବିଭାଗର ବାର୍ଷିକ କାର୍ଯ୍ଯ଼ ଯୋଜନାର ଅଭାବ ରହିଛି।