2023ലെ 122-ാം നമ്പർ ബിൽ പുതിയ ക്രിമിനൽ വിചാരണ നടപടിക്രമങ്ങളും കോടതികളും അവതരിപ്പിക്കുന്നു.

അറസ്റ്റ്, അന്വേഷണം, കോടതി പ്രക്രിയകൾ എന്നിവ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതിനുള്ള ഒരു പുതിയ ചട്ടക്കൂട് ഉപയോഗിച്ച് ഇത് നിലവിലുള്ള നടപടിക്രമ നിയമങ്ങൾക്ക് പകരം വയ്ക്കുന്നു.

അത് ആരെ ആശങ്കപ്പെടുത്തുന്നുഃ ക്രിമിനൽ കോടതികൾ (സെഷൻ കോടതികൾ, ജുഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റുകൾ ഉൾപ്പെടെ), പോലീസ് ഓഫീസർമാർ, പബ്ലിക് പ്രോസിക്യൂട്ടർമാർ, ക്രിമിനൽ നടപടികളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന വ്യക്തികൾ (പ്രതികൾ, സാക്ഷികൾ, പരാതിക്കാർ) എന്നിവർക്ക് നിയമം ബാധകമാണ്.

ബിൽ എന്താണ് ചെയ്യുന്നത്?

• സെഷൻ കോടതികളും ജുഡീഷ്യൽ മജിസ്ട്രേറ്റ് കോടതികളും ഉൾപ്പെടെ ക്രിമിനൽ കോടതികളുടെ ക്ലാസുകൾ സ്ഥാപിക്കുന്നു.
• ഒരു ഡയറക്ടറേറ്റ് ഓഫ് പ്രോസിക്യൂഷൻ സൃഷ്ടിക്കുകയും പബ്ലിക് പ്രോസിക്യൂട്ടർമാർക്കും അസിസ്റ്റന്റ് പബ്ലിക് പ്രോസിക്യൂട്ടർമാർക്കുമുള്ള റോളുകൾ നിർവചിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
• ഉന്നത പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ അധികാരങ്ങളും മജിസ്ട്രേറ്റുമാരെയും പോലീസിനെയും സഹായിക്കുന്നതിനുള്ള പൊതുജനങ്ങളുടെ കടമകളും നിർവചിക്കുന്നു.
• ചോദ്യം ചെയ്യലിനിടെ ഒരു അഭിഭാഷകനെ കാണാനുള്ള അറസ്റ്റ് ചെയ്യപ്പെട്ട വ്യക്തിയുടെ അവകാശവും തടങ്കൽ സമയപരിധിയും (മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ മുന്നിൽ കൊണ്ടുവരാതെ 24 മണിക്കൂറിൽ കൂടരുത്) ഉൾപ്പെടെ അറസ്റ്റിനുള്ള നടപടിക്രമങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കുന്നു.
• സമൻസ്, അറസ്റ്റ് വാറണ്ട്, ഒളിവിൽ പോയ വ്യക്തികൾക്കുള്ള പ്രഖ്യാപനങ്ങൾ എന്നിവയിലൂടെ ഹാജരാകുന്നതിന് നിർബന്ധിതമാക്കുന്നതിനുള്ള പ്രക്രിയകൾ രൂപരേഖപ്പെടുത്തുന്നു.
• തിരച്ചിൽ-വാറന്റുകൾ, സ്വത്ത് പിടിച്ചെടുക്കൽ, ഓഡിയോ-വീഡിയോ ഇലക്ട്രോണിക് മാർഗങ്ങളിലൂടെ തിരയലുകൾ റെക്കോർഡുചെയ്യൽ എന്നിവയ്ക്കുള്ള അധികാരങ്ങൾ നൽകുന്നു.
• അതിർത്തികൾക്കപ്പുറത്തുള്ള സ്വത്തുക്കൾ കണ്ടുകെട്ടുന്നതിനും അന്വേഷണങ്ങൾക്കും സഹായിക്കുന്നതിനുള്ള പരസ്പര ക്രമീകരണങ്ങൾക്കുള്ള വ്യവസ്ഥകൾ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
• നിയമവിരുദ്ധമായ സമ്മേളനങ്ങൾ പിരിച്ചുവിടുന്നതും പൊതു ശല്യങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതും ഉൾപ്പെടെ പൊതു ക്രമം നിലനിർത്തുന്നതിനുള്ള വിശദ നടപടിക്രമങ്ങൾ.
• കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ തടയുന്നതിനും ബലാത്സംഗ ഇരകളുടെ വൈദ്യപരിശോധന ഉൾപ്പെടെയുള്ള കേസുകൾ അന്വേഷിക്കുന്നതിനുമുള്ള പോലീസ് അധികാരങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു.
• ഇലക്ട്രോണിക് ആശയവിനിമയത്തിലൂടെയോ ഇന്ത്യയ്ക്ക് പുറത്തുള്ളതോ ആയ കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള വിചാരണയുടെ അധികാരപരിധി നിയമങ്ങൾ നിർവചിക്കുന്നു.

രേഖയിലും

• 2023ലെ 122-ാം നമ്പർ ബില്ലായാണ് ബിൽ ലോക്സഭയിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്.
• സായുധ സേനയിലെ അംഗങ്ങളെ അറസ്റ്റിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനുള്ള പ്രത്യേക വ്യവസ്ഥകൾ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
• ഓഡിയോ-വീഡിയോ ഇലക്ട്രോണിക് മാർഗങ്ങളിലൂടെ കുറ്റസമ്മതം, പ്രസ്താവനകൾ, തിരയലുകൾ, പിടിച്ചെടുക്കലുകൾ എന്നിവ രേഖപ്പെടുത്തുന്നത് ഇത് നിർബന്ധമാക്കുന്നു.
• ഭാര്യമാരുടെയും കുട്ടികളുടെയും മാതാപിതാക്കളുടെയും പരിപാലനത്തിനുള്ള വ്യവസ്ഥകൾ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.