THE WAQF (AMENDMENT) BILL, 2025

ଏହି ବିଲ୍ ୱାକଫ୍ ଅଧିନିଯ଼ମ, 1995 କୁ'ଯ଼ୁନିଫାଏଡ୍ ୱାକଫ୍ ମ୍ଯ଼ାନେଜମେଣ୍ଟ, ସଶକ୍ତିକରଣ, ଦକ୍ଷତା ଏବଂ ବିକାଶ'ଅଧିନିଯ଼ମ ଭାବରେ ପୁନଃନାମକରଣ କରିବାକୁ ସଂଶୋଧନ କରେ ଏବଂ ୱାକଫ୍ ସୃଷ୍ଟି ପାଇଁ କଠୋର ସର୍ତ୍ତାବଳୀ ପ୍ରବର୍ତ୍ତନ କରେ, ଯେଉଁଥିରେ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କୁ ଅତିକମ୍ରେ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ଏକ ବୈଧ ମାଲିକ ଏବଂ ଜଣେ ମୁସଲମାନ ହେବା ଆବଶ୍ଯ଼କ | ଏହା ଏକ କେନ୍ଦ୍ରୀଯ଼ ଡିଜିଟାଲ୍ ପୋର୍ଟାଲରେ ବିଦ୍ଯ଼ମାନ ୱାକଫ୍ ପଞ୍ଜିକରଣକୁ ମଧ୍ଯ଼ ବାଧ୍ଯ଼ତାମୂଳକ କରେ ଏବଂ ୱାକଫ୍ ଭାବରେ ଦାବି କରାଯାଇଥିବା ସମ୍ପତ୍ତି ପ୍ରକୃତରେ ସରକାରୀ ସମ୍ପତ୍ତି କି ନାହିଁ ଯାଞ୍ଚ କରିବାକୁ ପ୍ରଣାଳୀ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରେ |

ଏହି ବିଲ୍ ୱାକଫ୍ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା (ବିଶେଷ କରି ଯେଉଁମାନେ ଅତିକମ୍ରେ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଧରି ଇସଲାମ ପାଳନ କରନ୍ତି), ବିଦ୍ଯ଼ମାନ ୱାକଫ୍ ବୋର୍ଡ ଏବଂ ମୁତୱାଲି (ମ୍ଯ଼ାନେଜର), ସରକାରୀ ସଂଗଠନ (କେନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ରାଜ୍ଯ଼), ଏବଂ ସାଧାରଣ ଜନତାଙ୍କୁ ୱାକଫ୍ ସମ୍ପତ୍ତିର ବ୍ଯ଼ବହାର ବିଷଯ଼ରେ ପ୍ରଭାବିତ କରେ, ଯେପରିକି କଲ୍ଯ଼ାଣମୂଳକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ଯ଼ରେ ଯେପରିକି ବିଧବା, ଛାଡପତ୍ର ପ୍ରାପ୍ତ ମହିଳା ଏବଂ ଅନାଥଙ୍କ ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ |

• ୱାକଫ ଅଧିନିଯ଼ମ, 1995ର ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରି'ଏକୀକୃତ ୱାକଫ ପରିଚାଳନା, ସଶକ୍ତିକରଣ, ଦକ୍ଷତା ଏବଂ ବିକାଶ'ରଖାଯାଇଛି।
• ଏହି ଆଇନରେ'ଅଘାଖାନୀ ୱାକଫ "ଏବଂ'ବୋହରା ୱାକଫ" କୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ବ୍ଯ଼ାଖ୍ଯ଼ା କରାଯାଇଛି।
• ୱାକଫ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତାମାନେ ସମ୍ପତ୍ତିର ବୈଧ ମାଲିକ ହେବା ଏବଂ ଅତିକମ୍ରେ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ଇସଲାମ ପାଳନ କରିଥିବା ଆବଶ୍ଯ଼କ |
• ଯଦି ଏହା ମହିଳାମାନଙ୍କ ସମେତ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ତରାଧିକାର ଅଧିକାରରୁ ବଞ୍ଚିତ କରେ, ତେବେ'ୱାକଫ୍-ଲାଲ-ଆଉଲ୍ଦ୍'(ବଂଶଧରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ୱାକଫ୍) ସୃଷ୍ଟି ଉପରେ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଲଗାଇଥାଏ।
• ସମସ୍ତ ବିଦ୍ଯ଼ମାନ ପଞ୍ଜୀକୃତ ୱାକଫମାନେ ଅଧିନିଯ଼ମ ଆରମ୍ଭ ହେବାର ଛଅ ମାସ ମଧ୍ଯ଼ରେ ଏକ କେନ୍ଦ୍ରୀଯ଼ ପୋର୍ଟାଲ ଏବଂ ଡାଟାବେସରେ ବିସ୍ତୃତ ସୂଚନା (ସୀମା, ଆଯ଼, ଖର୍ଚ୍ଚ, ଅଦାଲତ ମାମଲା) ଦାଖଲ କରିବାକୁ ବାଧ୍ଯ଼ତାମୂଳକ କରେ |
• ଏକ ପ୍ରକ୍ରିଯ଼ା ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରେ ଯେଉଁଠାରେ ଜମି-ରାଜସ୍ୱ କଲେକ୍ଟର ସରକାରୀ ସମ୍ପତ୍ତିକୁ ଭୁଲ ଭାବରେ ୱାକଫ ସମ୍ପତ୍ତି ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଥିବା ଦାବିର ତଦନ୍ତ କରନ୍ତି |
• ଆଉକାଫର ବିଚାରାଧୀନ ସର୍ବେକ୍ଷଣକୁ ସର୍ବେକ୍ଷଣ କମିଶନରଙ୍କ ଠାରୁ ଜିଲ୍ଲାପାଳଙ୍କୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବା।
• ୱାକଫ ସମ୍ପତ୍ତି ପାଇଁ ଜମି ରେକର୍ଡରେ କୌଣସି ପରିବର୍ତ୍ତନ ପୂର୍ବରୁ ଦୁଇଟି ଦୈନିକ ଖବରକାଗଜରେ (ଆଞ୍ଚଳିକ ଭାଷାରେ ଗୋଟିଏ) 90 ଦିନର ସାର୍ବଜନୀନ ବିଜ୍ଞପ୍ତି ଆବଶ୍ଯ଼କ କରେ |
• ମୁସଲିମ ସଙ୍ଗଠନ, ବିଦ୍ୱାନ, ମୁତୱାଲି ଏବଂ ଅଣ-ମୁସଲମାନ ସଦସ୍ଯ଼ଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱକୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିବା ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ରୀଯ଼ ପରିଷଦ ଏବଂ ରାଜ୍ଯ଼ ବୋର୍ଡଗୁଡ଼ିକର ପୁନର୍ଗଠନ କରିଥାଏ, ଯେଉଁଥିରେ ମହିଳା ଏବଂ ଶିଆ, ସୁନ୍ନି, ବୋହରା ଏବଂ ଅଘାଖାନୀ ସମ୍ପ୍ରଦାଯ଼ର ପ୍ରତିନିଧିମାନଙ୍କୁ ବାଧ୍ଯ଼ତାମୂଳକ ଭାବେ ସାମିଲ କରାଯାଇଥାଏ।
• ଆବଶ୍ଯ଼କ ପଡ଼ିଲେ ବୋହରା ଏବଂ ଅଘାଖାନୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅଲଗା ଆଉକାଫ ବୋର୍ଡ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବାକୁ ରାଜ୍ଯ଼ ସରକାରମାନଙ୍କୁ ଅନୁମତି ଦେଇଥାଏ।

ଏ. ଆଇ. ଦ୍ୱାରା ଡକ୍ଯ଼ୁମେଣ୍ଟରୁ ଲେଖାଯାଇଛି, ଏବଂ ଏହା ବିରୁଦ୍ଧରେ ଯାଞ୍ଚ କରାଯାଇଛି। ନିମ୍ନରେ ମୂଳଟି ପ୍ରାମାଣିକ ଅଟେ।

ମୂଳ ଦସ୍ତାବିଜ