केओनझारले ओडिसाको कुलको 18 प्रतिशत, 24 मेट्रिक टन टसर रेशम उत्पादन गर्छ।

प्रश्नमा कपडा मन्त्रालयलाई टसर रेशम सम्भावनाको मूल्याङ्कन, प्रस्तावित समूह स्थापना, रेशम समग्र जस्ता योजनाहरूअन्तर्गत वित्तीय सहायता र ओडिसाको केओनझार जिल्लामा आदिवासी आय र पूर्वाधार सुधार गर्न चालिएका कदमहरूको विवरण उपलब्ध गराउन आग्रह गरिएको छ।

सोधे र जवाफ दिएः श्री अनन्त नायकद्वारा सोधिएको; कपडा मन्त्री (श्री गिरिराज सिंह) द्वारा जवाफ।

सरकारले के भनेको हो

• केओनझारले 2025-26 मा 24 मेट्रिक टन कच्चा रेशम उत्पादन गऱ्यो, जुन ओडिसाको कुल उत्पादनको 18 प्रतिशत हो।
• 8 ब्लकका 325 वटा गाउँमा करिब 4,000 परिवारहरूद्वारा तसर रेशम उत्पादन गरिन्छ।
• उत्पादकहरूलाई 13 वटा प्राथमिक तसर सहकारी समितिहरूमा सङ्गठित गरिएको छ।
• केन्द्रीय रेशम बोर्डको आधारभूत बीज गुणन र प्रशिक्षण केन्द्र (बिएसएम एन्ड टिसी) केओनझारमा स्थापना गरिएको छ।
• ओडिसा सरकारले रिलिङ, बुनाई र मार्केटिङका लागि भागमुन्डामा तसर सिल्क पार्क स्थापना गऱ्यो।
• सिल्क समग्र-2 (2021-22 देखि 2025-26) अन्तर्गत ओडिसालाई ₹ 4.43 करोडको केन्द्रीय सहायता प्रदान गरिएको थियो, जसमा ₹ 84.85 लाख कियोन्झारलाई छुट्याइएको थियो।
• ओडिशा राज्य सरकारले केओनझारका लागि पोसीअन्तर्गत ₹ 3.22 करोड, ओएमबिएडिसिअन्तर्गत ₹299 करोड र डिएमएफअन्तर्गत ₹ <आइडी1> करोड प्रदान गरेको छ।
• बिएसएम र टिसी केओनझारले विगत पाँच वर्षमा 4 लाख 13 हजार रोग-मुक्त लेइङ (डिएफएल) आपूर्ति गरेका छन् र 170 जनालाई तालिम दिएका छन्।
• 'मेरा रेशम मेरा अभियान'अभियानले 160 जना महिला र 405 जना आदिवासीसहित 459 जना सहभागीहरूलाई लाभान्वित गऱ्यो।
• ओडिसाले बांसपाल र भागमुन्डामा 2 स्थायी होस्ट प्लान्ट नर्सरीहरू स्थापना गऱ्यो।

कागजातमा पनि

• समन्वित केन्द्र र राज्य हस्तक्षेपहरू मार्फत टसर रेशम मूल्य श्रृङ्खलालाई बलियो बनाउन केओनझारलाई प्राथमिकता दिइएको छ भन्ने जवाफले पुष्टि गर्दछ।
• जवाफले निर्दिष्ट गर्दछ कि केन्द्रीय सहायता तथ्याङ्कहरूले 2021-22 देखि 2025-26 सम्मको अवधिलाई समेट्छ।