अदालतां अदालतें ते नियामकें
सुप्रीम कोर्ट ने बरोध मामले च सार्वजनक व्यवस्था दे खलाफ अभिव्यक्ति दी अजादी गी संतुलित कीता
एह् 4 जून, 2011 दी रामलीला मैदान घटना दे संदर्भ च इक स्वतः संज्ञान याचिका च भारत दी सर्वोच्च अदालत दा फैसला ऐ, जेह्ड़ा बोलने दी अजादी, इकट्ठे होने ते धारा 144 Cr.P.C दे इस्तेमाल गी शासत करने आह्ले कानूनी सिद्धांतें दी परख करदा ऐ।
एह् नागरिकें आस्तै म्हत्तवपूर्ण ऐ की जे एह् सार्वजनक बरोध दे संदर्भ च मूल अधिकारें पर संवैधानिक सीमाएं ते उचित रोकें गी स्पश्ट करदा ऐ।
एह् कुस दी चिंता ऐः भारत दी सर्वोच्च अदालत, भारत संघ दे गृह सचिव ते भारती संविधान दे अनुच्छेद 19 (1) (ए) ते 19 (1) (बी) दे तैह्त अधिकारें दा इस्तेमाल करने आह्ले नागरिक।
दस्तावेज़ केह् आखदा ऐ
- अदालत ने अनुच्छेद 19 (1) (ए) (बोलने दी अजादी) ते 19 (1) (बी) (इकट्ठे होने दा अधिकार) दे बारे च कानून दे सिद्धांतें ते अनुच्छेद 19 (2) ते 19 (3) दे मताबक उंʼदे प्रतिबंधें दी परख कीती।
- फैसला भारती संवैधानिक ढांचे गी यू. एस. पैह्ले संशोधन शा बक्ख करदा ऐ, एह् नोट करदे होई जे भारती अधिकार पूर्ण होने दे बजाए'उचित प्रतिबंधें'दे अधीन न।
- अदालत ने'हितें दे संतुलन'दे सिद्धांत ते अमरीकी न्यायशास्त्र दे'स्पश्ट ते वर्तमान खतरे'दे नियम दा संदर्भ दित्ता, पर आखेआ जे शैंक बनाम संयुक्त राज्य अमेरिका दे अमरीकी सिद्धांत गी सिद्दा भारती कानून च आयात नेईं कीता जाई सकदा।
- फैसला इस गल्ल दी पुश्टी करदा ऐ जे गैरकानूनी कार्रवाइयें शा अपनी रक्षा करना राज्य दा फरज़ ऐ ते ओह् बोलने ते अभिव्यक्ति दी अजादी पर उचित रोक लाने आह्ले कानून बनाई सकदा ऐ।
- अदालत ने इस गल्ल पर जोर दित्ता जे इक सार्वजनक प्राधिकारी आसेआ कोई बी कारवाई वैधानिक शक्ति दे दायरे च होनी चाहिदी ते एह् उचित, निरपक्ख, न्यायपूर्ण होनी चाहिदी ते मनमाना नेईं होना चाहिदा।
दस्तावेज़ च बी
- फैसले च न्यायमूर्ति फ्रैंकफर्टर दे इस विचार दा हवाला दित्ता गेआ ऐ जे अभिव्यक्ति दी अजादी इक पूर्ण स्पर्शशिला नेईं ऐ ते इसगी सार्वजनक व्यवस्था जनेह् होरनें हितें दे खलाफ संतुलित कीता जाना चाहिदा।
- पाठ च आखेआ गेआ ऐ जे भारती संविधान च निवारक नजरबंदी दे प्रावधान शामल न, जिंʼदा अमरीकी संविधान च कोई समकक्ष नेईं ऐ।
- फैसला मेनका गांधी बनाम यू. ओ. आई. मामले दा संदर्भ दिंदा ऐ तां जे एह् स्थापत कीता जाई सके जे कानून आसेआ स्थापत प्रक्रिया गी सही, न्यायपूर्ण ते निरपक्ख होने आस्तै तर्कसंगतता दी परख दा जवाब देना चाहिदा।
एह् किʼयां लिखेआ गेआ हा
साडे अपने कंप्यूटर पर चलने आह्ला इक ए. आई. माडल सरकारी दस्तावेज़ गी पढ़दा ऐ ते इस सारांश गी लिखदा ऐ। कुसै बी व्यक्ति ने इʼनें दी जांच नेईं कीती ऐ।
आंकड़ें दी परख कीती गेई। इस सार च हर इक गिनती इक स्वचालित जांच द्वारा दस्तावेज़ च पाई गेई ही।
ओह् जांच तुलना करदी ऐ गिनती छड़ा। एह् इस गल्ल दी पुश्टी नेईं करी सकदा ऐ जे दस्तावेज़ केह् आखदा ऐ-इस करियै मूल दस्तावेज़ हमेशा अधिकार होंदा ऐ।
इस पृष्ठ दा अनुवाद मशीन द्वारा कीता गेआ हा; अंग्रेज़ी पाठ ते मूल दस्तावेज़ आधिकारिक न।
असीं किʼयां कम्म करदे आं · इस कहानी च इक गलती दी रिपोर्ट करो
मूल दस्तावेज़
प्रेस आसेआ सरकारी दस्तावेज़ पेश कीते गे
सरकारी दस्तावेज़ · संदर्भ 4सीडीएएफसी5डी878070सीए
इʼथे पढ़ो
चर्चा
हून तक्कर कुसै ने बी इस दस्तावेज़ पर चर्चा नेईं कीती ऐ।