भारतीय आर्थिक विकासक रूपरेखा
वित्त पर स्थायी समिति वैश्विक परिस्थितिक आलोकमे भारतीय आर्थिक विकासक रोडमैपक जाँच कयलक ताकि सतत समृद्धि प्राप्त करबाक लेल रणनीतिसभक पहचान कयल जा सकय। ई नागरिकसभक लेल महत्वपूर्ण अछि कारण ई दीर्घकालिक विकासकेँ समर्थन देबाक लेल निवेश बढ़ायब आ बुनियादी ढाँचामे सुधार जेहन आवश्यक आर्थिक बदलावक रूपरेखा तैयार करैत अछि।
ई रिपोर्ट वित्त मंत्रालय आ व्यापक भारतीय अर्थव्यवस्थासँ सम्बन्धित अछि, जे विनिर्माण, एमएसएमई, कृषि, बैंकिंग, आधारभूत संरचना आ ऊर्जा सहित क्षेत्रकेँ प्रभावित करैत अछि।
- समिति नोट कयलक जे भारतकेँ सतत समृद्धि प्राप्त करबाक लेल एक दशक धरि वार्षिक 8 प्रतिशत वास्तविक जी. डी. पी. वृद्धिक आवश्यकता छैक, जकरा लेल जी. डी. पी. क हिस्साक रूपमे निवेशकेँ 31 प्रतिशतसँ बढा कऽ 35 प्रतिशत करबाक आवश्यकता छैक।
- विनिर्माणक लेल समिति प्रतिस्पर्धात्मकता बढ़यबाक, अनुसंधान एवं विकास निवेश बढ़यबाक, व्यापार समझौतासभ पर बातचीत करबाक, उच्च तकनीक क्षेत्रक लेल पी. एल. आई. योजना समर्थनक विस्तार करबाक, आ एफ. डी. आई. लेल निवेशक आधारमे विविधीकरणक अनुशंसा कयलक।
- एम. एस. एम. ई. क लेल, समिति डिजिटल ऋण मूल्यांकनकेँ बढ़ावा देब, कम सेवा प्राप्त क्षेत्रमे ऋणक पैठकेँ गहन करब, बाजार सम्पर्कक लेल डिजिटल उपकरणकेँ व्यापक करब, सूचीबद्ध एम. एस. एम. ई. क लेल प्रकटीकरण मानककेँ सरल करब, आ रोजगारक लेल श्रम-प्रधान एम. एस. एम. ई. केँ प्राथमिकता देबाक सिफारिश कयलक।
- कृषि लेल, समिति फसल विविधीकरणकेँ बढ़ावा देबाक, आपूर्ति श्रृंखलाक बुनियादी ढाँचाकेँ मजबूत करबाक, आ आपूर्ति-पक्ष मुद्रास्फीतिकेँ लक्षित करबाक लेल आ किसानक आयकेँ बढ़ावा देबाक लेल कृषि-तकनीकमे निजी क्षेत्रक भागीदारीकेँ प्रोत्साहित करबाक अनुशंसा कयलक।
- मूल्य स्थिरताक लेल समिति कोल्ड स्टोरेज आ डिजिटल मार्केट लिंकेजक माध्यमसँ आपूर्ति श्रृंखलाकेँ मजबूत करबाक, केन्द्रीय बजट 2025-26 सँ नियामक सुधारकेँ लागू करबाक, आ जन विश्वास विधेयक 2क अन्तर्गत अनुपालनकेँ सरल बनेबाक सिफारिश कयलक।
- बैंकिंग क्षेत्रक लेल, समिति जमा वृद्धिकेँ पछाड़ैत ऋण वृद्धिक संरचनात्मक चुनौती पर प्रकाश देलक आ जमा जुटाइकेँ प्रोत्साहित करबाक, जोखिम प्रबंधनकेँ मजबूत करबाक, आ एनबीएफसी आ सहकारी बैंकसभकेँ तनाव परीक्षणक विस्तार करबाक अनुशंसा कयलक।
- बुनियादी ढाँचाक लेल, समिति राजकोषीय अनुशासनकेँ बनाए रखैत, उच्च रसद लागत आ पर्यावरणीय मंजूरीमे विलम्ब सन चुनौतीसभक समाधान करैत, पूँजीगत खर्चकेँ बढ़यबाक अनुशंसा कयलक।
- ऊर्जा संक्रमणक लेल समिति विविध अक्षय ऊर्जामे निवेशकेँ गति देबाक, खनिज आपूर्ति श्रृंखलाकेँ मजबूत करबाक, आ विद्युत वाहनमे संक्रमणकेँ बढ़ावा देबाक अनुशंसा कयलक।
ए. आई. द्वारा दस्तावेजसँ लिखल गेल आ ओकर विरुद्ध जाँच कयल गेल। नीचाँ देल गेल मूल आधिकारिक अछि।
मूल दस्तावेज
दस्तावेजक विवरण
| आधिकारिक शीर्षक | भारतीय आर्थिक विकासक रूपरेखा |
| स्रोत निकाय | संसदीय स्थायी समिति रिपोर्ट (पी. आर. एस. विधायी शोधक माध्यमसँ) |
| संदर्भ संख्या | भारतीय-आर्थिक-विकासक लेल रोडमैप |
| स्थिति | बन्द भऽ गेल। (समिति रिपोर्ट) |
| वर्ष। | — |
| बन्द करबाक तिथि | — |
| दस्तावेजसभ | 1 |