विधेयक 2013 वर्सा एस. सी./एस. टी. जाग्यांच्या फेरजोडणीची तारीख थारायता.

ह्या विधेयकांत लोकसभा आनी राज्य विधानसभांनी अनुसुचीत जाती आनी अनुसुचीत जमातीं खातीर राखीव जाग्यांचें पुनर्संतुलन करपाची आनी 2001 वर्साच्या जनगणने उपरांत केल्ल्या ह्या वळेरेंत केल्ल्या बदलांक प्रतिबिंबित करपा खातीर मतदारसंघांची शिमो परतून काडपाची तरतूद आसा.

कोणाची चिंताः ह्या विधेयकाचो परिणाम भारतीय वेंचणूक आयोगाचेर (जो सीमांकन आदेशांत दुरुस्ती करतलो), जनगणनेचो आयुक्त (जो लोकसंख्येचो अदमास काडटलो), आनी राज्यांतल्या अनुसुचीत जाती आनी अनुसुचीत जमातीच्या (जम्मू-काश्मीर सोडल्यार) नागरिकांचेर जाता जांचें प्रतिनिधित्व जुळोवन हाडटात.

बिल कितें करता?

• 31 मे 2012 मेरेन केल्ल्या वळेरेंत केल्ल्या सुदारणांचेर आदारून जनगणनेच्या आयुक्तान 1 मार्च 2001 मेरेन अनुसुचीत जाती आनी अनुसुचीत जमातींची लोकसंख्या थारावपाक वा अदमास काडपाक जाय.
• संविधानाच्या अनुच्छेद 81,170,330 आनी 332 प्रमाण ह्या गटांचें योग्य प्रतिनिधित्व सुनिश्चित करपा खातीर सीमांकन आदेशांत दुरुस्ती करपाचो अधिकार निवडणूक आयोगाक आसा.
• परिसीमन आदेशांत सुदारणां निश्चीत करचे पयलीं वेंचणूक आयोगान प्रस्ताव उजवाडाक हाडचे पडटात, आक्षेप घेवचे पडटात आनी भौशीक बसका घेवच्यो पडटात.
• परिसीमन आदेशांत सुदारणां भारताच्या राजपत्रांत उजवाडाक आयल्यार प्रभावीत जातात आनी तांकां खंयच्याय न्यायालयांत आव्हान दिवंक शकना.
• लोक प्रतिनिधीत्व कायदो, 1950 तल्या तरतुदीं वयर उखलून, दुरुस्ती उजवाडाक आयल्या उपरांत जाल्ले सगळ्या वेंचणूकींक हो फेरनियोजन लागू जाता, पूण ते विसर्जित जावचे मेरेन सदनाच्या वा विधानसभेच्या सद्याच्या रचणेचेर ताचो परिणाम जायना.
• केंद्र सरकार दोन वर्सां खातीर हो कायदो लागू करपाक येवपी अडचणी पयस करपाचो आदेश दिवंक शकता.
• 2013 वर्साच्या रद्द जाल्ल्या अध्यादेशा खाला केल्ल्या कृतींक हे विधेयक मान्य करता आनी तो अध्यादेश रद्द करता.

तशेंच दस्तावेजांत

• 30 जानेवारी 2013 दिसा हें विधेयक लागू जालां अशें मानतात.
• संसदीय आनी विधानसभा मतदारसंघांत अनुसुचीत जाती आनी अनुसुचीत जमातीच्या प्रतिनिधीत्वाचें पुनर्संतुलन (दुसरो) अध्यादेश, 2013 तो रद्द करता.
• जनगणनेच्या आयुक्तान अधिसुचीत केल्ल्या लोकसंख्येचो आंकडो निमाणो आसता आनी खंयच्याय न्यायालयांत प्रस्न विचारूंक शकनात.
• ह्या विधेयकांत जम्मू-काश्मीर राज्याक ताच्या'राज्य "ह्या व्याख्येवयल्यान स्पश्टपणान वगळलां.