निशेध प्रकरणांत भौशीक सुवेवस्था आड अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याचेर सर्वोच्च न्यायालयाचो समतोल

भौशीक निशेधांच्या संदर्भांत घटनात्मक मर्यादा आनी मुळाव्या हक्कांचेर वाजवी निर्बंध स्पश्ट केल्ल्यान नागरिकांखातीर हें म्हत्वाचें आसता.

कोणाची चिंताः भारताचे सर्वोच्च न्यायालय, भारत संघराज्याचो गृहसचिव, आनी भारतीय संविधानाच्या कलम 19 (1) (अ) आनी 19 (1) (ब) खाला अधिकार वापरपी नागरिक.

दस्तावेज कितें सांगता?

• न्यायालयान अनुच्छेद 19 (1) (अ) (उलोवपाचें स्वातंत्र्य) आनी 19 (1) (ब) (एकठांय येवपाचो अधिकार) हांचे संबंदीत कायद्याचीं तत्वां आनी अनुच्छेद 19 (2) आनी 19 (3) हांचे खाला तांचे निर्बंध तपासले.
• भारतीय हक्क परिपूर्ण जावचे परस'वाजवी निर्बंध "च्या अधीन आसात अशें नोंद करतना ह्या निर्णयान भारतीय घटनात्मक चौकट अमेरिकेंतल्या पयल्या दुरुस्ती पसून वेगळी करता.
• न्यायालयान'हितसंबंधांचे संतुलण'सिद्धांत आनी अमेरिकी न्यायशास्त्रांतल्यान'स्पश्ट-आनी-वर्तमान-धोको'नियमाचो संदर्भ दिलो पूण शॅंक वि. युनायटेड स्टेट्सांतल्यान अमेरिकी सिद्धांत थेट भारतीय कायद्यांत आयात करपाक शकना अशें सांगलें.
• बेकायदेशीर कृतीं पसून स्वताची राखण करप हें राज्याचें कर्तव्य आसा आनी उलोवपाच्या आनी अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याचेर वाजवी निर्बंध घालपी कायदे करूंक शकतात अशें ह्या निवाड्यान स्पश्ट जाता.
• भौशीक प्राधिकरणाची खंयचीय कृती वैधानिक सत्तेच्या दायर्यांत आसपाक जाय आनी ती वाजवी, न्याय्य, न्याय्य आसपाक जाय आनी मनस्वी आसूंक जायना हाचेर न्यायालयान भर दिलो.

तशेंच दस्तावेजांत

• उक्तावण स्वातंत्र्य हो एक परिपूर्ण स्पर्शस्तंभ न्हय आनी भौशीक सुवेवस्था सारक्या हेर हितां आड समतोल दवरपाक जाय असो न्यायमूर्ती फ्रँकफर्टराचो मत ह्या निकालांत उद्धृत केला.
• भारतीय संविधानांत प्रतिबंधात्मक नजरकैदेच्यो तरतुदी आसात, जांकां अमेरिकी संविधानांत समकक्ष ना अशें ग्रंथांत नोंद केलां.
• कायदान स्थापन केल्ल्या कार्यपद्धतीन योग्य, न्याय्य आनी न्याय्य जावपा खातीर तर्कबद्धतायेच्या चांचणीक जाप दिवची पडटली हें सिद्ध करपा खातीर ह्या निर्णयांत मनेका गांधी विरुद्ध यू. ओ. आय. प्रकरणाचो संदर्भ दिला.