संसद संसदेचो प्रस्न आनी उत्तर
वेवसायीक न्यायाधिकरणांच्या खटल्यांत बॅकलॉग नेटान वाडटा, सुदारणांचेर सर्वोच्च न्यायालयाचो निवाडो
ह्या प्रस्नात कायदो आनी न्याय मंत्रालयाक वेवसायीक न्यायाधिकरणांची कार्यप्रणाली, रिक्तां, प्रलंबित, आनी निपटारा दर, तशेंच कार्यक्षमता सुदारपा खातीर घेतिल्लीं पावलां हांचो तपशील दिवपाक सांगलें.
सरकारान सर्वोच्च न्यायालयाच्या निष्कर्षांचो हवाला दिवन आनी कर्मचारी आनी प्रकरणांच्या आंकड्यांचेर म्हायती दिवन जाप दिली.
विचारलें आनी जाप दिलीः श्री मनीष तिवारीन विचारलें; कायदो आनी न्याय मंत्रालयाचो राज्यमंत्री (स्वतंत्र कार्यभार) श्री अर्जुन राम मेघवालान जाप दिली.
सरकार कितें म्हणटा?
- न्यायाधिकरण सुदारणा कायदो, 2021 संबंदीत मद्रास बार असोसिएशन वर्सस यू. ओ. आय. ह्या प्रकरणांत सर्वोच्च न्यायालयान 19.11.2025 तारखेचो निकाल दिलो.
- आय. टी. ए. टी. पदांः 2024-25 हातूंत 46 अध्यक्ष/वांगडी पदां रिक्त आसात, 2026-27 प्रमाण 14 पदां मेरेन उणीं जाल्यांत.
- एन. सी. एल. टी. पदांः 12 अध्यक्ष/वांगडी पदां आनी 253 नोंदणी कर्मचारी 03.08.2026 प्रमाण रिकामे आसात.
- एन. सी. एल. ए. टी. पदांः 1 अध्यक्ष/वांगडी पद आनी 85 नोंदणी कर्मचारी 30.06.2026 प्रमाण रिकामे आसात.
- डी. आर. टी. दर्जोः 39 पैकी 7 कर्ज वसुली न्यायाधिकरणां रिकामी आसात, हेर डी. आर. टी. च्या पीठासीन अधिकाऱ्यांक अतिरिक्त कार्यभार दिला.
- आय. टी. ए. टी. ची प्रलंबित केशी 2024-25 त 38,759 आशिल्लीं, ती 30.06.2026 ने 68,018 केशी मेरेन वाडली.
- एन. सी. एल. टी. ची प्रलंबित स्थिती 2023-24 हातूंतल्या 21,664 केशींतल्यान 2025-26 हातूंतल्या 14,813 केशीं मेरेन उणी जाली.
- उपायांत डिजिटल पायाभूत सुविधा घटमूट करप, ई-ऑफिस आपणावप, व्हिडियो कॉन्फरन्सिंग सुनावणी, आनी ऑनलायन केस वेवस्थापन पद्दत हांचो आस्पाव जाता.
तशेंच दस्तावेजांत
- ह्या जापांत प्रश्नाच्या भागांत (ई) उल्लेख केल्ल्या'राष्ट्रीय न्यायाधिकरण आयोगाच्या'प्रस्तावाचेर थेट लक्ष दिना, ताचे बदला विद्यमान कायदे आनी प्रक्रियात्मक उपायांची वळेरी आसा.
- आय. टी. ए. टी. च्या प्रलंबित प्रकरणांचो आंकडो तीन वर्सांच्या काळांत लक्षणीय वाड दाखयता, 38,759 वरून 68,018 मेरेन वाडल्या.
- रिकाम्या जाग्यो भरपाचो यत्न करतात पूण एन. सी. एल. टी. त रिकाम्या आशिल्ल्या 253 नोंदणी पदां भरपा खातीर थारावीक कालमर्यादा दिना अशें सरकार म्हणटा.
हें कशें बरयलें?
आमच्याच संगणकाचेर चलपी ए. आय. मॉडेल सरकारी दस्तावेज वाचता आनी हो सारांश बरोवन काडटा. खंयच्याय मनशान ताची तपासणी करूंक ना.
आकड्यांची तपासणी केली. ह्या सारांशांतलो दरेक क्रमांक स्वयंचलित तपासणी वरवीं दस्तावेजांत मेळ्ळो.
ती तपासणी तुलना करता संख्या फकत. दस्तावेज कितें सांगता तें शब्दलेखन सांगता हाची खात्री जावंक शकना-देखून मूळ दस्तावेज सदांच अधिकार आसता.
ह्या पानाचें यंत्रान भाषांतर केल्लें; इंग्लीश मजकूर आनी मूळ दस्तावेज अधिकृत आसात.
मूळ दस्तावेज
भारतीय संसद-प्रस्न आनी जाप (लोकसभा, तारांकित)
सरकाराक प्रस्न · संदर्भ एल. एस. क्यू. 293 (सत्र 8) · 7 ऑगस्ट 2026
तें हांगा वाच.
चर्चा.
ह्या दस्तऐवजाचेर अजून कोणूच चर्चा करूंक ना.