Sunday, 8 November 2026 कौन ज़िम्मेदार?
कौन ज़िम्मेदार?KaunZimmedar

हर इक कहानी इक असली सरकारी दस्तावेज़ ऐ।

अनुवाद कीता गेआ ऐ डोगरी (डोगरी) मशीन राहें (इंडिकट्रांस2, साडे अपने कंप्यूटर पर)। एह्दे च त्रुटियां होई सकदियां न-अंग्रेज़ी पाठ ते मूल दस्तावेज़ आधिकारिक न।

संसद संसदीय समिति

आर्थिक सर्वेः 40 फीसदी गिग कामगारें दी कमाई 15,000 रुपए थमां घट्ट ऐ।

एह् दस्तावेज़ वित्त मंत्री आसेआ संसद च पेश आर्थिक सर्वेक्षण 2025-26 दा सार ऐ, जेह्ड़ा भारत दी अर्थव्यवस्था, सरकारी वित्त ते खेतीबाड़ी, उद्योग ते सेवाएं जनेह् प्रमुख खेतरें दी स्थिति दा आकलन करदा ऐ।

एह् नागरिकें आस्तै म्हत्तवपूर्ण ऐ की जे एह् आने आह्ले बʼरें आस्तै आर्थिक विकास, मुद्रास्फीति, रोजगार रुझानें ते नीतिगत प्राथमिकताएं दे बारे च सरकार दे आकलन गी रेखांकित करदा ऐ।

एह् कुस दी चिंता ऐः दस्तावेज़ दा सरोकार वित्त मंत्रालय (बशेश रूप कन्नै आर्थिक सर्वेक्षण) ते आम जनता कन्नै ऐ, जेह्दे च घर, बपार, किसान, मजदूर मजदूर ते राज्य सरकारां शामल न, की जे एह् वृहत आर्थिक संकेतकें, राजकोषीय नीतियें ते उंʼदी आजीविका ते नवेश गी प्रभावत करने आह्ली खेतर-बशेश चुनौतियों दा ब्यौरा दिंदा ऐ।

समिति ने केह् पाया

  • 2026-27 आस्तै जी. डी. पी. विकास दर 6.8 फीसदी कोला 7.2 फीसदी होने दा अनुमान ऐ, जेह्दे च 2025-26. अनुमानित 7.4 फीसदी ऐ, जेह्ड़ा मुक्ख रूप कन्नै घरेलू मंग ते निजी अखीरी खपत खर्च दे कारण ऐ।
  • परचून मुद्रास्फीति 2025-26 (अप्रैल-दिसंबर) च घटियै 1.7 फीसदी होई गेई जेह्ड़ी 2024-25 च 4.6 फीसदी ही, मुक्ख रूप कन्नै खाद्य पदार्थें दियें घट्ट कीमतें दे कारण, हालां-के बुनियादी धातु दियें कीमतें ते मुद्रा दे मूल्यह्रास थमां चुनौतीआं बनी दियां न।
  • केंदर सरकार दा उद्देश 2025-26 च राजकोषीय घाटे गी जी. डी. पी. दे 4.5 फीसदी कोला घट्ट रक्खेआ जाना ऐ ते ऐफ्फ. आर. बी. ऐम्म. कानून दे मताबक 2031 तक्कर सलाना राजकोषीय घाटे दे लक्षें गी कर्ज-ते-जी. डी. पी. अनुपात लक्ष्या च तब्दील करी दित्ता गेआ ऐ।
  • खेतीबाड़ी खेतर दा विकास खण्डित जमीनें, नाकाफ़ी बुनियादी ढांचे ते आबोहवा परिवर्तन दे कारण सीमत ऐ; प्राथमिकताएं च उत्पादकता, अनुसंधान ते विकास ते आबोहवा लचीलेपन च सधार करना शामल ऐ।
  • औद्योगिक विकास आस्तै आयात प्रतिस्थापन थमां पैमाने ते वैश्विक मूल्य श्रृंखला एकीकरण दी बक्खी बदलाव दी लोड़ ऐ; राश्ट्री अनुसंधान ते विकास खर्च गी जी. डी. पी. दे 0.64% पर अपर्याप्त मन्नेआ जंदा ऐ, जेह्दे च अनुसंधान ते विकास च निजी नवेश बधाने दी संस्तुति कीती गेई ऐ।
  • रोजगार संकेतक 2023-24 च 3.2% दी बेरोज़गारी दर दसदे न, पर सर्वेक्षण जनसांख्यिकीय लाभ दा उपयोग करने आस्तै गुणवत्तापूर्ण नौकरियें ते उद्योग-संचालित कौशल दी लोड़ पर जोर दिंदा ऐ।
  • ए. आई. गी अपनाऽ जाने कन्नै मजदूर-भरपूर अर्थव्यवस्था च उत्पादकता लाभ ते रोजगार दे बिच्च तनाऽ पैदा होंदा ऐ; सर्वेक्षण च सीमा-स्तरीय माडल विकास दी नक्कल करने दी बजाए अनुप्रयोग-नेतृत्व आह्ले नवान्वेषण, खु'ल्ली प्रणालियें ते खेतर-बशेश मॉडलें गी प्राथमिकता देने दी संस्तुति कीती गेई ऐ।
  • आबोहवा बदलाऽ अनुकूलन अपर्याप्त घरेलू संसाधनें ते आबोहवा वित्त अड़चनें, बशेश रूप कन्नै शैह्री बुनियादी ढांचे ते एम. एस. एम. ई. जनेह् खेतरें च रुकावट पैदा करदा ऐ।
  • शहरीकरण दियें चुनौतीयां जमीन, आवास ते गतिशीलता च आपूर्ति-बक्खी दियें रुकावटें दे कन्नै-कन्नै खण्डित नगर पालिका शासन ते शैह्रें आस्तै सीमत राजकोषीय स्वायत्तता शा पैदा होंदियां न।

दस्तावेज़ च बी

  • 2025 च ऐफ्फ. डी. आई. दी आमद 81 अरब अमरीकी डालर ही, जेह्ड़ी पिछले बʼरे दी तुलना च 13 फीसदी मती ही, पर सर्वे च आखेआ गेआ ऐ जे अनुकूल वृहत-आर्थिक बुनियादी तत्वें दे बावजूद एह् अपनी क्षमता कोला घट्ट न।
  • छड़ा 11 राज्यें च 2024-25 च राजस्व अधिशेष दर्ज कीता गेआ ते राज्यें दा कुल राजकोषीय घाटा जी. डी. पी. दा 3.2 फीसदी होई गेआ।
  • तकरीबन 40 फीसदी गिग कामगारें दी कमाई 15,000 रुपए प्रति माह कोला घट्ट होंदी ऐ, जिʼदे च कुल कार्यबल दे 2 फीसदी शा 6.7 फीसदी तक्कर बधने दा अनुमान ऐ।
  • अनुसंधान ते विकास पर राश्ट्री खर्च जी. डी. पी. दा 0.64% ऐ, जिस्सी सर्वे च नाकाफ़ी ते केईं देशें दी तुलना च घट्ट दस्सेआ गेआ ऐ, जेह्दे च बपार खेतर दा योगदान चीन च 77 फीसदी दी तुलना च छड़ा 41 फीसदी ऐ।

एह् किʼयां लिखेआ गेआ हा

साडे अपने कंप्यूटर पर चलने आह्ला इक ए. आई. माडल सरकारी दस्तावेज़ गी पढ़दा ऐ ते इस सारांश गी लिखदा ऐ। कुसै बी व्यक्ति ने इʼनें दी जांच नेईं कीती ऐ।

आंकड़ें दी परख कीती गेई। इस सार च हर इक गिनती इक स्वचालित जांच द्वारा दस्तावेज़ च पाई गेई ही।

ओह् जांच तुलना करदी ऐ गिनती छड़ा। एह् इस गल्ल दी पुश्टी नेईं करी सकदा ऐ जे दस्तावेज़ केह् आखदा ऐ-इस करियै मूल दस्तावेज़ हमेशा अधिकार होंदा ऐ।

इस पृष्ठ दा अनुवाद मशीन द्वारा कीता गेआ हा; अंग्रेज़ी पाठ ते मूल दस्तावेज़ आधिकारिक न।

असीं किʼयां कम्म करदे आं · इस कहानी च इक गलती दी रिपोर्ट करो

मूल दस्तावेज़

संसदीय स्थायी समिति दी रिपोर्ट (पी. आर. एस. विधायी अनुसंधान दे राहें)

समिति दी रिपोर्ट · संदर्भ. आर्थिक-सर्वेक्षण-2025-26

कमेटी दी रिपोर्ट 0.2 MB दस्तावेज़ खोल्हो prsindia.org पर
इʼथे पढ़ो

चर्चा

दस्तावेज़ें पर चर्चा करो, लोकें पर नेईं। निजी लोकें कन्नै कोई गल्ल-बात नेईं करो। अपराध जां गलत कम्म दे इलजामें गी तथ्य दे रूपा च नेईं दस्सो-एह्दे बजाए सवाल पुच्छो। दीवानी बनो। इʼनें नियमें गी तोड़न आह्लियें पोस्टें गी मध्यस्थें आसेआ हटाई दित्ता जाई सकदा ऐ।

पोस्ट करने आस्तै गूगल कन्नै साइन इन करो

हून तक्कर कुसै ने बी इस दस्तावेज़ पर चर्चा नेईं कीती ऐ।